اصول اعتقادات اهل سنت - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٧٧

ديدگاه اوّل و دوّم به اتفاق علما و روايات متواتر مردود شناخته شده است. علاوه بر اينكه با قرآن نيز منافات دارد؛ زيرا در آيه مى فرمايد: «اسرى بعبده» و كلمه «عبد» بر مجموع روح و جسد گفته مى‌شود نه روح بدون بدن. بر انكار معراج روحى و جسمى به سخن معاويه و عايشه استدلال شده است. معاويه گفته است: «معراج خواب صادقى بوده است.» و عايشه گفته است: «در شب معراج، جسد محمد (ص) از ديد ما پنهان نشده است.» «١» بطلان اين نظر: از آنچه گفتيم آشكار مى شود؛ زيرا علاوه بر منافات با اتفاق روايات و علما، دو روايت مذكور اشكالاتى نيز دارد. اشكال روايت عايشه اين است كه معراج پيش از هجرت بوده و ازدواج آن حضرت با عايشه پس از هجرت واقع شده است و در شب معراج پيامبر برطبق بعضى روايات، در خانه «ام هانى» بوده نه در منزل عايشه؛ گرچه طبق نظر مشهور، از مسجد الحرام در بين خواب و بيدارى، جبرئيل بر آن حضرت وارد شده و او را همراه خود به معراج برده است. بنابراين تنها نظرى كه پسنديده و مورد اتفاق است ديدگاه سوم است. در عقايد نسفى مى نويسد: «معراج رسول خدا (ص) در بيدارى و همراه با جسد بوده است.» در شرح مقاصد نيز همين مطلب گفته شده است. «٢» * ديدگاه شيعه: در مبحث نبوت خاصه، ديدگاه شيعه مطابق متن است و در مورد معراج علماى شيعه معتقدند: معراج پيامبر (ص) در بيدارى و همراه با بدن مباركش انجام گرفته است، معراج از ضروريات مذهب شيعه است بطورى كه منكر آن از اسلام خارج مى‌باشد، امام صادق (ع) فرمود: از مانيست كسى كه چهار چيز را انكار كند، معراج، پرسش قبر، آفرينش بهشت و جهنم و مسأله شفاعت. «٣»