كشورهاى پيروز در جنگ جهانى اول در ٢٤ ژوييه سال ١٩٢٣ م. قراردادى موسوم به «معاهده صلح لوزان» به امضا رساندند و كنترل تنگه‌ها را همراه با شرايطى به تركيه واگذار كردند. سيزده سال بعد، معاهده ديگرى به نام «موافقتنامه مونترو» شرايط و محدوديت‌هايى را كه معاهده لوزان براى تركيه در نظر گرفته بود، لغو كرد و كنترل كامل اين تنگه‌ها در دست تركيه قرار گرفت. براساس موافقتنامه مونترو، كشتى‌هاى شوروى (سابق) تنها با اجازه تركيه حق عبور از تنگه‌ها را داشت. بنابراين، جمهورى تركيه بار ديگر به عنوان يك سد در مقابل كشور شوروى (سابق) و در جهت حمايت از منافع غرب قرار گرفت. «١» تنگه‌هاى تركيه از ديرباز، گذرگاههايى استراتژيك براى عبور نيروهاى نظامى به شمار مى‌رفت. در جنگ با هر يك از كشورهاى حوزه درياى سياه، تصرف اين تنگه‌ها يك امتياز بزرگ خواهد بود و در نتيجه جنگ نقش تعيين كننده‌اى خواهد داشت. همان گونه كه در صفحه‌هاى گذشته بطور مكرر بيان كرديم، تصرف اين تنگه‌ها يكى از اهداف اصلى روس‌ها در قرون گذشته بوده است و بارها براى تصاحب آن وارد جنگ شده است اين امر از آنجا ناشى مى‌شود كه منطقه صنعتى اين كشور و مهم‌ترين مراكز اقتصادى و سياسى آن در همسايگى درياى سياه قرار دارد و در يك حمله احتمالى بسيار آسيب‌پذير است. «٢» در دوران جنگ سرد، كشور تركيه با در دست داشتن اين تنگه‌ها، يكى از اعضاى مهم پيمان آتلانتيك شمالى (ناتو) به شمار مى‌آمد. پس از فروپاشى شوروى (سابق) و پايان جنگ سرد، از اهميت تنگه‌ها كاسته شد؛ ولى ويژگى‌هاى استراتژيك جغرافيايى آن همچنان به قوت خود باقى است. «٣»