نقاط استراتژيك جهان - جهان بین، اسماعیل - الصفحة ٣٤
را نيز دويست تا سيصد كيلومتر بيان كردهاند كه در تنگه هرمز به ١٥٥ الى ٩٥ كيلومتر مىرسد. «١» مساحت آبهاى خليج فارس ٨٥٠/ ٢٣٢ كيلومتر مربع است كه هر ساله ٥٦ مترمربع از اين مقدار كاسته مىشود. اين كوچك شدن سطح خليج فارس، بر اثر تحولات زمين شناسى وريزش رسوبات رودخانهاى است. عمق خليج فارس نيز بسيار كم است، بطورى كه عمق متوسط آن ٣٥ متر و در تنگه هرمز به ١٤٤ متر مىرسد. «٢» قابل توجه است كه آبهاى عميق خليج فارس در مجاورت سواحل ايران، بويژه در نيمه شرقى آن، يعنى به سمت تنگه هرمز، قرار دارد، امّا در داخل تنگه هرمز، قسمتهاى عميق در نزديكى سواحل عمان قرار دارد. «٣» ب- موقعيت جغرافيايى تمامى سواحل شمالى خليج فارس متعلق به ايران بوده و طول آن، از دهانه اروند رود تا بندرعباس و تنگه هرمز، ١٢٥٩ كيلومتر است. علاوه بر آن، كشور ايران در درياى عمان از بندرعباس تا «تا خليج گواتر» صاحب ٧٨٤ كيلومتر ساحل است. «٤» كشور عراق در منتهى اليه شمالى خليج فارس قرار دارد. ساحل عراق در خليج فارس اندك است و به خاطر عمق كم قابل استفاده براى نفتكشها نيست. حدّ جنوبى آن را بخشى از خاك كشور عمان در تنگه هرمز به نام «رَاْسِ الْمُسْنَدْ»، كشور امارات متحده عربى، قطر، بحرين و بخشى از خاك عربستان تشكيل مىدهد. از اين ميان، امارات متحده عربى هشتصد كيلومتر و قطر ٥٦٣ كيلومتر از سواحل جنوبى را به خود اختصاص دادهاند. حدّ شرقى خليج فارس به تنگه هرمز ختم مىشود و حد غربى آن را كشورهاى كويت و عربستان تشكيل مىدهد. ساحل كويت با خليج فارس حدود شصت كيلومتر است كه با احتساب سواحل جزايرش به ٤٩٩ كيلو متر مىرسد. عربستان نيز در حدود چهار صد كيلومتر مرز آبى با خليج فارس دارد. «٥»