نقاط استراتژيك جهان - جهان بین، اسماعیل - الصفحة ١٠٦
خلاصه تنگه هرمز آبراهى است هلالى شكل كه خليج فارس را به درياى عمان متّصل مىكند.
موقعيت جغرافيايى مناسب اين تنگه و وجود منابع غنى در خليج فارس و وابستگى كشورهاى صنعتى و نياز كشورهاى منطقه به درآمد نفت، از نظر استراتژيكى اهميّت ويژهاى به آن بخشيده است.
در حال حاضر، روزانه در حدود ده ميليون بشكه نفت از تنگه هرمز عبور كرده و صادر مىشود، بجز نفت، تعداد زيادى كشتى حامل كالاهاى مصرفى و سرمايهاى نيز از اين راه عبور مىكند.
هر چند توليدكنندگان عرب با عبور دادن خطوط لوله از طريق خشكى، سعى كردهاند از اتكاى خود و مصرفكنندگان غربى به تنگه هرمز بكاهند و اين پروژهها اگرچه تا حدودى از اهميّت اقتصادى اين تنگه كاسته، ولى تأثيرى بر اهميّت استراتژيكى تنگه هرمز نداشته است.
هر كدام از كشورهاى ايران و عمان براساس قرارداد منعقد شده بين خود، حقّ حاكميّت بر آبهاى ساحلى خود را به اثبات رسانيدهاند و همين مسأله باعث شده است كه در بعضى از قسمتهاى تنگه، آبهاى بينالمللى وجود نداشته باشد.
عوامل تهديد امنيت اين منطقه عبارت است از: رقابت قدرتهاى بزرگ، كشمكشهاى كشورهاى منطقه و توسعهطلبى بعضى از آنها، وجود قيامها و رقابت تسليحاتى كشورهاى منطقه.
عامل رقابت ابرقدرتها از تمام عوامل خطرناكتر است.
پرسش ١. مشخصّات جغرافيايى تنگه هرمز را بطور خلاصه بنويسيد.
٢. چه رابطهاى بين منابع اقتصادى منطقه خليج فارس و اهميّت استراتژيكى تنگه هرمز وجود دارد؟
٣. چرا قدرتهاى صنعتى سعى بر حاكميت منطقه خليج فارس و تنگه هرمز دارند؟
٤. چرا توليدكنندگان عرب، اقدام به ايجاد راههاى صدور نفت از طريق خشكى كردند؟
٥. چه عواملى امنيت تنگه هرمز را به خطر انداخته است؟