آينده جهان از ديدگاه اديان - مظفری، آیت - الصفحة ٦٧
گام برمىدارند. سنتهاى «زيادت نعمتهاى معنوى و اخروى»، «تحبيب و تزيين ايمان»، «افزونى نعمتهاى مادى و دنيوى» و سنت «پيروزى بر دشمنان» در شمار اين دستهاند.
آيات قرآنى فراوانى بر اين نوع از سنت دلالت مىكند. «١» سنتهاى اهل باطل را مىتوان تحت عنوان «زيادت ضلالت»، «تزيين اعمال»، «املاء و استدراج»، «امهال»، «شكست از دشمنان»، «ابتلاء به مصائب»، «تسلط مجرمان و مُترفان» و «استيصال» ذكر كرد. آياتى كه به صراحت از اين نوع سنتها سخن مىگويد نيز بسيار است. «٢» براى درك بهتر نظر اسلام درباره آينده جهان، علاوه بر آنچه گذشت، ضرورى است به ديدگاه آيات الهى درباره خلقت انسان و سير تحول سرنوشت بشر بر روى زمين توجه كنيم. بر اساس اين نظر براى بشر دو دوره اساسى وجود دارد:
دوره بهشت و دوره زمين عصر بهشت «٣»، ابتداى خلقت انسان است كه آدم و حوا در آن قرار دارند، اين عصر، دوره رفاه، نعمت، خوشى و عصر حق بوده است. عصر زمين، پس از ترك اولى آدم و حوا بر اثر وسوسه شيطان و هبوط آنها به زمين آغاز مىشود و خود از سه مرحله زير تشكيل شده است:
١- مرحله هبوط و تشكيل امت واحده: پس از گناه آدم و حوا، آنان از بهشت رانده شده و به دنبال توبهشان در زمين ساكن شدند. اين هبوط يا سقوط در حالى بود كه:
اولًا: برخى از آنان نسبت به برخى ديگر دشمن بودند؛ «بعضكم لبعضٍ عدوّ». (بقره: ٣٦)
ثانياً: دسته جمعى بود يعنى آد آينده جهان از ديدگاه اديان ٧٧ ٤. هماهنگى با فطرت انسان ص : ٧٧ م و حوا و شيطان همه به زمين هبوط كردند؛ «قُلْنَا اهْبِطُوا مِنْهَا جَمِيعاً» (بقره: ٣٨)
ثالثاً: مدّتدار و موقت بود؛ «وَلَكُم فِى الارضِ مُستَقَرٌ وَمَتاعٌ الى حين» (بقره: ٣٦)