برخى آن را به معناى تمدن فريبكار غرب گرفته‌اند و معتقدند: دجّال شخص معينى نيست، بلكه كنايه از تمدن مادى در اوج رشد، قدرت و فريبكارى‌اش مى‌باشد. «١» بر اين اساس نابودى دجّال با از بين رفتن يك شخص ممكن نمى‌شود، بلكه احتياج به كارى فكرى، گسترده و همچنين نظامى براى نابودى [مظاهر فريبندگى و كاذب‌] اين تمدن مادى دارد تا جهان به سوى عدالت برگردد و اين وظيفه به رهبر پايان تاريخ واگذار شده است. «٢» به نظر مى‌رسد دجّال عنوان يك ستمگر از رهبران گمراه و خونخوار است كه با لشكريان تا دندان مسلح‌اش- كه به روايتى به هفتاد هزار يهودى مى‌رسد- ادعاى الوهيّت مى‌كند. طبق ظواهر روايات وى هنگامى خروج مى‌كند كه حضرت مهدى (ع) بر سپاه سفيانى پيروز شده، استانبول را فتح نموده، عازم فلسطين است و براى نابودى آن جرثومه فساد از قلب خاورميانه به سوى عكّا عزيمت مى‌كند، تا از اين طريق مصر و ديگر كشورهاى آفريقايى را فتح نمايد. «٣» شايان ذكر است كه طبق روايات، پس از يك سلسله حوادث و درگيرى، حضرت مسيح (ع) از آسمان به شهر قدس (بيت المقدس) فرود مى‌آيد و هماهنگ با حضرت مهدى (ع)، پشت سر وى در قدس نماز مى‌گزارد. نهايت اين تحولات و نتيجه راهبرد فرهنگى و به ويژه نظامى امام زمان (ع) فتح اروپا، غرب و كل جهان است. «٤» چنانكه روايات مى‌گويند، بسيارى از نقاط جهان، بدون جنگ و كشتار تسليم امام زمان (ع) مى‌شوند و زمان جنگ براى فتح جهان، هشت ماه (ثمانية اشهر)، طول مى‌كشد. «٥» و بدين سان آيه شريفه «وَقَاتِلُوهُمْ حَتَّى‌ لَاتَكُونَ فِتْنَةٌ وَيَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلّهِ» (انفال: ٣٩) و ساير