«من لايحضره الفقيه»، «عيون اخبارالرّضا (ع)»، «معانى الاخبار»، «الخصال»، «الروضه فى الفضائل»، «كمال‌الدين و تمام النّعمه»، «الأمالى»، «علل الشّرائع و الاحكام و الاسباب»، «ثواب الاعمال»، «عقاب الاعمال»، «التوحيد»، «صفات الشّيعه»، «فضل الشّيعه» و «الاعتقادات» از تأليفات شيخ مى‌باشند.

شيخ صدوق علاوه بر آثار متعدّدى كه در زمينه‌هاى مختلف از خود به يادگار گذاشته است، با بيان معارف دين، فرهنگ غنى شيعه را نيز هر چه بيشتر به جامعه آن عصر، معرفى نموده و در اين راه، يكى از احياگران علوم اهل بيت (ع) در تاريخ شيعه نام گرفته است.

شيخ طوسى (ره) درباره آثار تأليفى شيخ صدوق گفته است: وى سيصد كتاب تأليف كرده. نجاشيند، حدود دويست كتاب از وى نام مى‌برد.

از جمله كتاب‌هايى كه شيخ صدوق تأليف كرده، كتاب «مدينةالعلم» است كه به گفته شيخ طوسى (ره)، اين كتاب از كتاب من لا يحضره الفقيه بزرگتر بوده است؛ امّا متأسّفانه در حدود چهارصد سال قبل ناپديد گشته است.

سرانجام اين عالم بزرگ شيعى، بعد از گذشت بيش از هفتاد سال از عمر شريف و پر بركتش، در سال ٣٨١ ه-. ق. به ديار باقى شتافت و در شهر رى، كنار حرم عبدالعظيم حسنى (ع) به خاك سپرده شد.

علّامه خوانسارى (ره) متوفّاى ١٣١٣ ه-. ق. در كتاب «روضات الجنّات» مى‌نويسد: در سال ١٢٣٨ ه-. ق. در عهد فتحعلى شاه قاجار، به سبب كثرت باران، قبر شريف شيخ صدوق خراب شد و شكافى در آن به وجود آمد و زمانى كه عدّه‌اى براى تعمير قبر به سرداب مى‌روند، جنازه شيخ را همچنان تر و تازه و مستور العوره، در حالى‌كه اثر خضاب بر انگشتان شريفش باقى مانده بود، مشاهده مى‌كنند.[١]

عناوين شيخ صدوق‌

به شيخ صدوق، ابوجعفر ثانى، نيز گفته مى‌شود. لازم به ذكر است كه شيخ كلينى به ابوجعفر اوّل و شيخ طوسى به ابوجعفر ثالث معروف مى‌باشند و نام هر سه بزرگوار، محمّد مى‌باشد.

رئيس المحدّثين، الشيخ الأجل، الشيخ الثقّه از ديگر عناوين شيخ صدوق مى‌باشد.

پى‌نوشت‌ها:

[١]. رجال نجاشى، ص ٢٦١.

[٢]. كتاب شيخ صدوق، پاسدار حريم ولايت.

[٣]. رجال سيّد بحرالعلوم، ج ٣، ص ٢٩٩.

[٤]. فوائد الروضه، ص ٥٦٤.

منابع:

(١). شيخ صدوق، پاسدار حريم ولايت.

(٢). صفات الشيعه، ترجمه توحيدى.

(٣). فوائد الرضويه، شيخ عباس قمى.

برچسب‌ها: شيخ صدوق، امام زمان، تول.