هجوم مغول‌وار لشكر وحشت سلفى، داعش، به سرزمين «عراق» پس از «سوريه»، به ناگهان زنگ خطر را براى ساكنان شرق اسلامى به صدا در آورد. پيشروى عجيب و غريب در جغرافياى بزرگى از دو سرزمين سوريه و عراق، كشتار بى‌رحمانه و مثال زدنى بى‌گناهان شيعه، مثله كردن اجساد، ذبح بى‌گناهان و شعار دولت اسلامى عراق و شام و بالأخره پرچم سياه اين جنايتكاران، اين گمان را به ذهن بسيارى از ساكنان «ايران»، عراق و «بحرين» و ... متبادر ساخت كه اين واقعه در مسير خروج سفيانى و پيش‌قراولان آن است. همان كه در روايات ائمّه دين (ع) از او و هجمه‌اش، به عنوان اوّلين نشانه حتميّه ظهور ياد شده است.

برخى شباهت‌ها در اقوال و اعمال گروه داعش سلفى با همه آنچه كه روايات اسلامى درباره سفيانى و عملكرد لشكريانش بيان كرده‌اند، اين گمان را تقويت مى‌كرد.

نام سفيانى با سرزمين «شام» پيوند خورده است. بنابر گفته ياقوت حموى در جلد سوم «معجم البلدان»، شام شامل سرزمين‌هايى از رود «فرات» تا سرزمين‌هاى همجوار «عريش» در «مصر» است. پهناى آن از كوه‌هاى «طى» به سوى «قبله» تا درياى «مديترانه» است. شهرهاى مهمّ «منيح»، «حلب»، «حماة»، «حمص»، «دمشق»، «المعرّة» و «بيت‌المقدّس» در وسط آن منطقه قرار دارند و در ساحل دريا در آن منطقه نيز شهرهاى «انطاكيه»، «طرابلس»، «عكا»، «صور»، «عسقلان» و ... قرار دارد.[١]

اين در حالى‌است كه امروزه، نام شام بلافاصله كشور سوريه و پايتخت آن، دمشق (هشام) را متبادر به ذهن مى‌سازد.

مستندات بسيارى بر حوادث شام، در سال‌هاى قبل از ظهور كبراى امام زمان (عج) اشاره مى‌كنند. مهم‌ترين آنها حسنه جابر در كتاب «الغيبة» نعمانى، ص ١٨٦، است كه از امام محمّد باقر (ع) نقل مى‌كند كه فرمودند:

«اى جابر! قائم ظهور نمى‌كند تا آنكه فتنه‌اى شام را فراگيرد و اهل شام به دنبال خلاصى از آنند؛ امّا راهى براى آن نمى‌يابند.»[٢]

در كتاب «عقد الدّرر» روايتى آمده است كه مى‌فرمايد:

«در شام فتنه‌اى خواهد بود كه آغازش همچون بازى كودكان است. هر چه اين فتنه از يك طرف آرام و خاموش مى‌شود، از جانب ديگر سربرمى‌آورد و پايان نمى‌پذيرد تا آنكه منادى از آسمان ندا سر مى‌دهد. آگاه باشيد كه تنها فلانى امير است ...»[٣]

چنان‌كه مى‌بينيد، اين حديث اگر چه از نظر اهل حديث، مستنداتش ضعيف خوانده مى‌شود، امّا بر مجموعه‌اى از وقايع رفته بر سرزمين سوريه، طىّ دو سال اخير گواهى مى‌دهد.

همچنين از رسول اكرم (ص) روايت شده است كه فرمودند:

«بعد از من، چهار فتنه براى شما پيدا مى‌شود: در فتنه اوّل: [ريختن‌] خون‌ها حلال خواهد شد. در فتنه دوم: [ريختن‌] خون‌ها و [غصب‌] اموال حلال مى‌شود. در فتنه سوم: [ريختن‌] خون‌ها و [غصب‌] اموال و ناموس مردم حلال خواهد شد. فتنه چهارم، فتنه‌اى است شديد و تاريك كه حركت آن نظير حركت كشتى است در دريا؛ به طورى كه احدى از مردم، از شرّ آن ملجأ و پناهى نخواهند داشت. از شام شروع مى‌شود و عراق را فرا مى‌گيرد و جزيره را با دست و پاى خود مى‌كوبد. در آن فتنه، مردم نظير پوستى كه دبّاغى شود، دچار بلا مى‌شوند، در آن موقع، احدى از مردم قدرت ندارد كه (به فتنه‌انگيزها) بگويد: بس است، از هر ناحيه‌اى كه آن فتنه را رفع كنند، از ناحيه ديگرى سر برون خواهد كرد.»[٤]

طىّ اين ايّام، جمع بزرگى از مسلمانان، به ويژه شيعيان كه جسته و گريخته روايات و احاديثى درباره وقايع سخت و شورش‌هاى اجتماعى (فتنه) قبل از ظهور امام (ع) به گوششان خورده بود، از خود مى‌پرسيدند: آيا ميان آنچه امروز در سوريه مى‌گذرد و آن اخبار آخرالزّمانى رابطه‌اى وجود دارد؟

در ايران نيز برخى با شتاب فراوان سعى در مصداق‌سازى شخصيّت‌هاى‌