ادبيات سياسى تشيع
 
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص

ادبيات سياسى تشيع - آيينه وند، صادق - الصفحة ٧٨

جملگى در اطرافش به تماشاى مطاف پرداختند. ناگهان امام سجّاد علي بن الحسين (ع)، كه سيمايش از همه زيباتر و لباسش از همه‌ى مردان پاكيزه‌تر بود، از افق مسجد بدرخشيد و به مطاف آمد. چون به نزديك حجر الاسود آمد، موج جمعيّت در برابر هيبت و عظمتش كنار رفت و محل را برايش خالى كردند، تا به آسانى دست به حجر بسود و به طواف پرداخت.

تماشاى اين منظره، موجى از خشم در دل هشام برانگيخت. آتش حسد در درونش شعله كشيد. يكى از بزرگان شام با حيرت گفت: اين كيست كه اين‌گونه مردم از او تجليل مى‌كنند؟ هشام درحالى‌كه امام (ع) را نيكو مى‌شناخت به تجاهل پاسخ داد او را نمى‌شناسم.! ٣

روح حسّاس فرزدق از اين حق‌كشى بيازرد، و آتش غيرت از درونش شعله كشيد، و در جواب آن مرد، آن چكامه‌ى بلند را بسرود، و سيل سخن را از منبع دل به قدرت ايمان، سرازير كرد. چون شعر به پايان رسيد، هشام به او گفت: چرا تاكنون در مدح ما چنين شعرى نسرودى؟ فرزدق جواب داد: جدّى به مانند جدّ او، و پدرى هم‌شأن پدر او، و مادرى به پاكيزگى گوهر مادر او بياور، تا تو را نيز چون او بستايم!

هشام پس از اين واقعه، نام فرزدق را از دفتر جوائز سترد و در سرزمين «عسفان» بين مكّه و مدينه او را به زندان انداخت.

چون خبر به امام سجّاد (ع)، رسيد، دوازده هزار درهم، به رسم صله، براى او فرستاد.

فرزدق نستاند و گفت: «من ترا به خاطر خداى متعال ستودم نه براى بخشش». امام پيام فرستاد كه: «ما اهل بيت چون چيزى به كسى بخشيم از او باز نخواهيم گرفت.»

مى‌دانيم كه ستايش او از پيامبر (ص) و آل (ع)، جز صدق و اخلاص او به اين خاندان از چيز ديگر حكايت نمى‌كند. زيرا اگر حسّان بن ثابت به روزگارى مى‌زيست كه شعر و شاعرى و سخن از پيامبر و خاندانش گفتن، كمتر دردسر داشت، ولى روزگار فرزدق سواى آن زمان و موقعيّت بود. سخن از خاندان پيامبر (ص) و على (ع)، جز محروميّت و زندان و شكنجه چيزى به دنبال نداشت، و جز بر خشم و كين بنى اميه نسبت به شاعر نمى‌افزود و اينجاست كه شجاعت و صداقت شاعرى چون او به خوبى آشكار مى‌شود.