در مقام شاعرى او، تمام مورّخان ادبيّات و نقّادان، بدون خلاف همرأى‌اند. اينان به ذكر شرح‌حال و اشعار او پرداخته‌اند، و كسانى چون أصمعى و أبو عمرو سكّرى، احوال و آثار او را ثبت كرده‌اند. ١٥

مدائنى در «كتاب أبي الأسود الدّئلي» زندگى او را بحث كرده است. ابن جنّى (ابو الفتح عثمان) نسخه‌اى از اشعارش را براى خود تهيه كرده و شرحى بر آن نوشته است. همه‌ى اين تلاش‌ها كه به‌وسيله‌ى دانشمندان قديم صورت گرفته است، بيانگر آن است كه أبو الأسود در شعر، مقامى داشته است. خصايص اشعار او در سلاست، روانى، استحكام و برخوردارى از بافت استوار است. به‌همين علّت، در كتب نحو و لغت و علم قراءات مورد استدلال و استشهاد قرار مى‌گيرد.

شعر أبو الأسود، شعر مناسبات است و در رابطه با موضوعات، سروده شده است. دليل اين‌كه در ديوان او شعر طولانى به چشم نمى‌خورد همين است. عمده‌ى اشعار او بر گرد اين مسائل دور مى‌زند: حماسه، شجاعت، قهرمانى، بزرگداشت دانش، مقام صبر، صداقت و برادرى.

ارتباط او با سياست‌

أبو الأسود در بيتى چنين گويد:

بنو عمّ النّبىّ و أقربوه‌		أحبّ النّاس كلّهم إليّا

عموزادگان پيامبر (ص) و نزديك‌ترين كسان به او محبوب‌ترين همه‌ى مردمان‌اند نزد من.

نيز در اشعارى، در رثاى امام حسين (ع)، خطاب به سرزنشگر خويش، پيكارگران و مجاهدان راه خدا را چنين توصيف مى‌كند: