- چنانچه مستأجر حقّ سرقفلى مغازه را- كه قابل واگذارى به غير است- از مالك مغازه نخريده، حقّى نسبت به آن مغازه ندارد و بعد از انقضاء مدت اجاره بايد مغازه را تخليه كند و نمى‌تواند براى تخليه مغازه چيزى از مالك مطالبه كند، و اللّه العالم.

١١١٩

- ١) در صورتى كه مالك از مستأجر مغازه سرقفلى نگرفته باشد و پس از انتقال مغازه به ورثه مالك، بدون تمديد اجاره و بدون اذن بعضى (نصف) مالكين به تصرف ادامه دهد و براى تخليه درخواست حقّ كسب و پيشه كند حلال است يا حرام و گرفتن آن چه صورت دارد؟

٢) اگر مالكين يا وكيل آنها با مراجعه به محاكم، محكوم به پرداخت حقّ كسب و پيشه به نفع مستأجر شوند چه تكليفى دارند؟ حكم فاقد است يا خير؟ (با فرض مسأله قبل).

بسمه تعالى‌

- با پايان مدّت اجاره تصرّف بدون رضايت ورثه جايز نيست و مستأجر حقّ مطالبه وجهى ندارد مگر اينكه موقع اجاره با مالك شرط نموده باشد كه هنگام تخليه وجهى را مالك به او بپردازد يا مالك از مستأجر سرقفلى گرفته باشد، در غير اين دو فرض اگر ورثه محكوم به پرداخت وجهى هم بشوند چيزى بر آنها نيست، و اللّه العالم.

١١٢٠

- حياط مسكونى مورد معامله قرار گرفته و در ازاى مقدارى از ثمن پولى را كه از طريق ربوى به دست آمده تحويل داده شده است. آيا در اين صورت معامله صحيح است يا نه و نماز خواندن در اين مكان مورد اشكال است يا نه؟

بسمه تعالى‌

- در فرض سؤال معامله خانه صحيح است و نماز خواندن در آن مانعى ندارد، هرچند از جهت اينكه قرض ربوى گرفته مرتكب معصيت شده، و در وقت دادن زيادى هم‌