- ما چندين سال پيش زمينهاى زراعى را به صورت ذيل خريده‌ايم: با قرض كردن و مشقت قطعه زمينى خريديم در آن كشاورزى نموده و چون براى مخارج زندگى كافى نبوده قطعه ديگرى خريديم و بدين ترتيب الآن صاحب چند قطعه زمين زراعى هستيم و شايد چند قطعه نيز اضافه است. آيا به زمينهاى فوق خمس تعلق مى‌گيرد؟

اگر متعلق خمس هست به قيمت خريد يا فعلى؟

بسمه تعالى‌

- چنانچه در ضمن همان سالى كه پول را بدست آورده‌ايد زمينى خريده‌ايد كه عين گندم آن زمين را مثلا براى پخت و مصرف نان و مانند آن صرف كرده‌ايد آن زمين خمس ندارد، و زمينهايى كه حاصل آن فروش مى‌رود و صرف زندگى و غيره مى‌شود بايد خمس داده شود، و اگر با قرض خريده‌ايد و از در آمد قرض را پرداخته‌ايد به همان مقدار خريد متعلق خمس است، و اگر با در آمد ضمن سال خريده‌ايد به قيمت فعلى بايد تخميس كرد، و اللّه العالم.

٧٤٨

- پولى كه از فروختن محصولات زمينهاى فوق بدست مى‌آيد با آن يك وسيله كشاورزى جهت كار در زراعت مى‌خريم آيا به آن نيز خمس تعلق مى‌گيرد؟

بسمه تعالى‌

- ماشين كشاورزى و امثال آن را با پول خمس داده بخريد و اگر كم داريد با مرجع تقليد يا وكيل وى خمس را دستگردان كنيد و پس از آن به تدريج بپردازيد، و اللّه العالم.

٧٤٩

- مقدارى پول نقد داريم و مى‌خواهيم با آن يك دستگاه ماشين بخريم، اگر آن پول را تخميس كنيم براى خريدن وسيله فوق پول كم مى‌آوريم حال تكليف چيست؟ ضمنا آن وسيله را براى كار كردن مى‌خريم.

بسمه تعالى‌

- جواب همان است كه در جواب سؤال قبل گفته شد، و اللّه العالم.

٧٥٠

- شخصى زمينى خريدارى كرده براى ساختن منزل مسكونى و ما يحتاج خود، پس از چندى آن زمين را مى‌فروشد به قيمت گرانتر از خريد، و زمين ديگرى مى‌خرد براى ساختن منزل مسكونى مورد احتياج خودش، آيا خمس بر چنين زمينى متعلق مى‌شود؟

بسمه تعالى‌

- چنانچه خريد زمين اول و فروش آن و خريد زمين دوم همه در سال بدست‌