باشد يا به كمتر و بيشتر، و چنانچه مبلغى از پول را به مبلغى بيشتر به نسيه بفروشد معامله مزبور قرض ربوى و حرام است هرچند به اسم بيع و خريدوفروش انجام گيرد، و اللّه العالم.

١١٤١

- در خيار شرط اگر مدت معين نشده باشد، علاوه بر باطل بودن خيار، آيا بيع نيز باطل است؟

بسمه تعالى‌

- بيع باطل نمى‌شود، و اللّه العالم.

١١٤٢

- فردى نياز به پول نقدى دارد و طلبى از كسى دارد، مراجعه به آن طرف مى‌كند طرف چك براى مدت دو ماه به او مى‌دهد، نيازمند آن چك را در بازار با قيمت كمترى مى‌فروشد آن كسى كه آن چك را به قيمت كمترى خريده اشكال شرعى دارد يا خير؟

بسمه تعالى‌

- چنانچه صادر كننده چك به مبلغ مزبور، مقروض به فروشنده چك باشد و او طلب خود را نقدا به مبلغ كمتر بفروشد مانعى ندارد، و اللّه العالم.

١١٤٣

- خريدوفروش پول چطور است؟ (فرض بفرماييد كسى مى‌خواهد از تلفن عمومى استفاده كند و سكّه دوريالى ندارد و كسى آن را به قيمت پنجاه ريال مى‌فروشد مثلا).

بسمه تعالى‌

- فروش پول به همان نوع پول اگر به نقد باشد- مثل آنچه در سؤال ذكر شده- مانعى ندارد، و اللّه العالم.

١١٤٤

- مغازه‌اى در سال ١٣٤٨ خريدارى شد، بعد از يك سال به قصد وسيع نمودن مغازه قسمت پشت آن كه حدود ١٦ متر مربع از زمين مخروبه‌اى مى‌باشد، با سند عادى از مالك خريدارى و قيمت آن كلا به فروشنده تحويل و سپس آن زمين الحاقى به مغازه در تصرف خريدار قرار گرفته شد. بعد از ٧ سال يعنى در سال ١٣٥٦ فردى كل زمين مخروبه را قولنامه و مبادرت به صدور سند مالكيت براى كل زمين نمود از جمله براى زمين خريدارى‌شده الحاقى به مغازه كه جزء كل زمين است. اكنون بعد از گذشت ٢٣ سال اين فرد ادّعاى مالكيت بر ١٦ متر مربع را دارد. تقاضا مى‌شود با توجه به شرح فوق حكم شرعى را توضيح فرماييد.

بسمه تعالى‌

- در فرض سؤال، چنانچه خريدار مغازه ١٦ متر زمين مزبور را از كسى كه زمين در