- هر كدام از اين دو مجتهد اعلم يا محتمل الاعلميّه شد بايد از او تقليد كنيد، بلكه اختصاص به اين دو مجتهد ندارد و چنانچه تعداد مجتهد بيشتر از اين دو نفر شد بايد از اعلم يا محتمل الاعلميّه تقليد كنيد، و آسان يا مشكل بودن فتوى اثرى ندارد، و اللّه العالم.

- در اثبات اعلميت مرجع از راه شياع، اگر تعارض شد و اهل خبره با هم تعارض كردند، تكليف چيست؟

بسمه تعالى‌

- هر كدام خبرويت زيادتر دارند ترجيح با آنها مى‌شود، و اللّه العالم.

- آيا در احتياط وجوبى مكلّف مى‌تواند به فتواى ميت اعلم رجوع كند يا خير؟

بسمه تعالى‌

- در مورد مزبور نمى‌تواند به فتواى مجتهد ميت رجوع كند، بايد به مجتهد زنده الاعلم فالاعلم رجوع كند يا به احتياط عمل نمايد، و اللّه العالم.

- بعضى مراجع معظم در گرفتن شهريه و سهم امام فقر را شرط مى‌دانند، نظر جنابعالى چيست؟

بسمه تعالى‌

- گرفتن شهريه تابع مقررات دفاتر شهريه است و اجازه مرجع تقليد در گرفتن سهم امام عليه السّلام براى گرفتن كافى است، و اللّه العالم.

- آيا انسان مى‌تواند در ابواب مختلف فقه از مراجعى كه در همان باب آنها را اعلم مى‌داند تقليد كند؟

بسمه تعالى‌

- استنباط احكام شرعيه مقدماتى دارد كه اگر شخص در يك باب مهارت پيدا كند، در ابواب ديگر هم مهارت خواهد داشت، و فرض اينكه شخص در يك باب اعلم باشد و در ابواب ديگر اعلم نباشد امر بعيدى است، و اللّه العالم.

- اگر مجتهدى در احكام عبادات اعلم باشد و مجتهد ديگرى در احكام اجتماعى اعلم باشد، از كدام يك بايد تقليد كرد؟

بسمه تعالى‌

- در احكام شرعيه الزاميّه بايد از مجتهد اعلم تقليد كرد، و اللّه العالم.

١٠

- اين جانب قبلا از مجتهدى تقليد مى‌كردم كه اعلم بود و فوت نمود لكن مسائل مورد نياز