آيات مشكله قرآن - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٣٦ - لفظ اب در مورد عمو

(وَ ما كانَ اسْتِغْفارُ إبْراهِيمُ لإبِيهِ إلاّ عَنْ مَوْعِدَة وَعَدَها إيّاهُ فَلَمّا تَبَيَّنَ لَهُ أنَّهُ عَدُوٌّ للّهِ تَبْرأ مِنْهُ إنَّ إبْراهِيمَ لأوّاهٌ حَلِيمٌ)

( سوره توبه، آيه ١١٤).

ولى از تكرار كلمه « پدر » در اين بحث، چنين بر مى آيد كه كسى كه ابراهيم در حق او ( آزر) استغفار كرده بود، پدر واقعى ابراهيم بوده است.

درصورتى كه ميان شيعه اماميه، مشهور و معروف اين است كه تمام پدران پيامبـران مؤمـن و موحـد بوده اند و نـور نبوت در صلب پـدرى مشـرك و كافر قرار نمى گيرد[١].

كلمه « اب » كه در آيات [٢] مربوط به حضرت ابراهيم وارد شده است به معنى پدر اصطلاحى نيست، بلكه مراد از « اب » در اين مورد « عمو» و مانند آن است و در قرآن گواه روشنى است كه اين لفـظ در اين مورد نيز به كار مى رود، اينك گواه:

لفظ اب در مورد عمو

در خود قرآن مجيد، كلمه « اب » درمورد « عمو » به كار رفته است چنان كه مى فرمايد:

(إذْ قالَ لِبَنِيهِ ما تَعْبُدُونَ مِنْ بَعْدِى قالُوا نَعْبُدُ إلهَكَ وَ إلهَ آبائِكَ إبْراهِيمَ وَإسْماعِيلَ وَ إسْحقَ إلهاً واحِداً وَ نَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ)(بقره، آيه ١٣٣).

---

[١] شيخ مفيد در كتاب « اوائل المقالات» اين مطلب را مورد اتفاق علماى اماميه دانسته است و گروه زيادى از دانشـمندان اهـل تسـنن نـيز بر اين عقيـده اند ( بـه كتـاب اوائـل المقـالات فى المذاهب المختارات ، ط تبريز، ص ١٢ و ١٣) مراجعه بفرمائيد.
[٢] لفـظ « اب» در سـرگذشت ابراهـيم در سوره هاى انعام، آيه ٧٤، توبه ، آيه ١١٤ ـ مريم ، آيه هاى ٤٢، ٤٣، ٤٤، ٤٥ ـ انبياء، آيه ٥٢ـ شعراء، آيه ٧٠، صافات، آيه ٨٥ ـ زخرف، آيه ٢٦ ـ ممتحنه، آيه ٤ وارد شده است.