آيات مشكله قرآن - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢٥١ - ١ ـ تأويل عينيَّت خارجى
يوسف در عالـم رؤيـا مى بيند كه يازده سـتاره و آفـتاب و مـاه بر او سجده مى كنند، پس از بيدار شدن، خواب خود را به پدر خود يعقوب بازگو مى كند، پدر مى گويد: خواب خود را به برادران خود مگو آنگاه اضافه مى كند:( وَ كَذلِكَ يَجْتَبـِيْكَ رَبـُّكَ وَ يُعَلِّمُُكَ مـِنْ تَأْوِيـلِ الاَْحـادِيثِ) ( يوسف، آيه ٦).: خـدا ترا برمى گزيند، و از سرانجام خوابها آگاه مى سازد.
آنگاه كه يوسف تمام سختيها را پشت سر مى گذارد و به مقام فرمانروائى مصر مى رسد، پدر ومـادر و همه برادران را به مصر مى خواند و آنان در برابر او سـجده مى كنند واو در اين حالت بدون درنگ مى گويد:( يا اَبَتِ هذا تَأْوِيلُ رُؤْياىَ) (يوسـف، آيه ١٠٠).: پدرجان اين ( اشاره به عينيت خارجى) يعنى سجده كردن (برادران) تأويل خواب من است.
در اين جا مقصود از تأويل يك واقعيت عينى خارجى است كه خواب به گونه اى از آن حكايت مى كند.
شما مى توانيد همين مطلب را در هر موردى كه لفظ « تأويل» درمورد خواب به كار رفته است پياده كنيد و به سوره يوسف آيه هاى ٣٦ ـ ٤٢ و ٤٣ و ٤٩ مراجعه فرمائيد.
دراين جا از ذكر نكته اى ناگزيريم و آن اينكه گاهى تصور مى شود كه مقصود از « تأويل الاحاديث» و « تأويل رؤيا» پى بردن به حقائقى است كه در عالم غيب به قلب انسان القا مى گردد و سپس در عالم خواب به صورت هاى مناسب تجلى كرده و به نمايش درمى آيد.
مثلاً ملـك مصر در عالـم خواب ديـد كه هفت گاو لاغر هفت گاو چاق را مى خورند و هفت خوشه سبز در كنار هفت خوشه خشكيده است.
يوسف خواب او را چنين تعبير كرد و گفت: هفـت سال با كوشـش زراعت مى كنيد و آنچه درو كرديد مگر كمى كه مى خوريد، در خوشه هاى خود بگذاريد پس از آن هفت سال سخت مى رسد، آنچه را كه شما ذخيره كرده ايد، مى خوريد