اميرالمؤمنين(عليه السلام) در زمان پيغمبر اكرم(صلى الله عليه وآله) تعيين شد و اين نصب به فرمان خدا بود. بنابراين مشروعيت حكومت بر بيعت مردم متوقف نبود، ولى قيام آن حضرت به وظايف حكومت، منوط به داشتن قدرت اجتماعى بود و اين قدرت زمانى براى اميرالمؤمنين(عليه السلام)حاصل شد كه مردم دور ايشان را گرفته و با آن بزرگوار بيعت كردند. به اعتقاد من حتى كسانى كه عربى نخوانده‌اند مى‌توانند معناى درست اين كلام را بفهمند. «قيام الحجه» يعنى حجت بر من قائم شد. به ديگر سخن، با حضور يار و ياور و بيعت آنان حجت بر من تمام گشت؛ نه آن كه حكومت من مشروعيت پيدا كرد. حكومت حق من بود و من مى‌بايست حكومت كنم، ولى تا به حال كمك نكرديد و برايم ناصر و ياورى وجود نداشت. اكنون كه حاضر شديد و مرا يارى رسانديد، حجت بر من تمام است؛ بنابراين چاره‌اى جز پذيرش آن ندارم و سختى تكليف را تحمل مى‌كنم. اگر حمايت مردم نبود امروز نيز مانند ديروز رفتار مى‌كردم (لَسَقَيْتُ آخِرَها بِكَأْسِ اَوَّلِها)؛ چرا كه من در پى رياست و به دنبال هوس نيستم بلكه در صدد انجام وظيفه هستم.

نظير آنچه در باره «امام‌معصوم(عليه السلام)» بيان شد در باره «نايب امام» نيز وجود دارد. براى مثال، در زمان حضرت اميرالمؤمنين(عليه السلام) عده‌اى به عنوان «والى» يا «عامل» تعيين و از ناحيه آن حضرت به شهرها، استان‌ها و كشورها اعزام گشتند. از جمله، محمد بن ابى‌بكر از سوى امام(عليه السلام) راهى مصر شد و بعد از آن مالك اشتر به عنوان استاندار مصر انتخاب گشت. عده‌اى ديگر نيز به ايران، يمن و غيره اعزام شدند. «والى» يا «استاندار»ى كه از سوى اميرالمؤمنين(عليه السلام)تعيين شده، حق حاكميت دارد و حكومتش مشروع است. حال، چنانچه مردم از پذيرش استاندارِ منصوب اميرالمؤمنين(عليه السلام)سر باز زنند يا او به اندازه كافى ياور نداشته باشد، فاقد قدرت لازم براى اجراى تكاليف خويش است؛ چه اين كه تكليف، مشروط به داشتن قدرت است.

شبيه سخن فوق در زمان غيبت وجود دارد. به اعتقاد ما شيعيان، فقها در زمان غيبت همانند كسانى هستند كه در زمان حضور امام معصوم(عليه السلام) منصوب مى‌شدند. همان گونه كه، مثلا، مالك اشتر در زمان حضور اميرالمؤمنين(عليه السلام) براى حكومت مصر منصوب شد، در زمان غيبت نيز فقها از طرف امام معصوم(عليه السلام)منصوب شده‌اند. گويا اميرالمؤمنين(عليه السلام) آنها را تعيين