عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٥٥ - كيفيت تحقق عمد

ترجمه:

يا كسى به ديگرى تير يا سنگى كه به بدن فرو مى‌رود پرتاب كرد يا وى را با ريسمان گلوگير نمود و آن را شل و سست نكردد تا آن شخص مرد يا مستمرا بهمين حالت باقى ماند و به واسطه آن از دنيا رفت يا كسى ديگرى را در آتش انداخت و وى در آتش مرد مگر آنكه شخصى كه در آتش افتاده بر خارج شدن از آن قدرت داشته باشد يا شخص ديگرى را به ميان آب انداخت و وى در آن جان داد.

در تمام اين صور عامل را قصاص مى‌كنند.

يا شخصى ديگرى را عمدا مجروح كرده و جراحت سرايت نمود و مرگ مجروح را به دنبال آورد.

در اين فرض نيز جارح را بايد قصاص كرد.

يا كسى خودش را از بلندى بر روى انسانى انداخته و او را تلف نموده يا از مكانى مرتفع ديگرى را به پائين انداخت و يا نزد ديگرى طعامى زهرآگين گذارد كه مانند آن غذا كشنده باشد و مع ذلك به آن شخص اعلام نكرد يا غذاى مسموم را در منزل غير نهاد و او را مطلّع نساخت.

در تمام اين صور اگر مرگ ديگرى اتّفاق بيافتد جانى را بايد قصاص نمود.

يا شخصى چاهى بسيار عميق در وسط جاده كند و ديگرى را خواند كه از روى آن عبور كند در حالى كه عابر به وجود چاه جاهل باشد و بهر صورت پس از عبور در آن سقوط كرده و فوت كند. يا كسى ديگرى را در دريا انداخته و ماهى وى را بلعيد مشروط به اينكه ملقى قصدش از انداختن در آب بلعيدن ماهى باشد.

در اين دو صورت نيز جانى را قصاص مى‌كنند مگر در صورت دوّم كه قصد ملقى از انداختن در آب بلعيدن ماهى نباشد كه بنابر قولى تنها وى ضامن مى باشد. [١]

يا كسى سگ‌گيرنده‌اى را به طرف ديگرى حمله‌ور نموده و سگ او را بقتل رساند.

در اين صورت نيز عامل را بايد قصاص نمود مشروط به اينكه امكان رهائى از سگ براى مقتول نباشد.

[١] مراد از ضمان آن است كه جانى ضامن ديه مقتول مى‌باشد.