حل المسائل الهداية في النحو - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥١ - از عبارات ذيل مفعول فيهها را جدا كرده و نوع آنها را بيان كنيد
نمودنش).
مفعول له حصولى: آن است كه قبل از فعل حاصل است لذا از وقوع فعل خبر داده و مىگوئيم علّت ايقاع و انجام آن تحقّق و حصول معناى مزبور مىباشد مانند: قعدت عن الحرب جبنا (از جنگ نشستم و به آن حاضر نشدم بخاطر ترس و هراس).
٤- امّا استخراج مفعول فيهها و تعيين نوعشان در جملات و عبارات مذكور:
الف: دو كلمه « بكرة » و « اصيلا » به معناى صبح و شام مفعول فيه محدود مىباشند.
ب: كلمه « فى سبيل الله» مفعول فيه مكانى و از قسم محدود مىباشد
ج: كلمه « سنين » مفعول فيه زمانى و از قسم محدود بوده و « فى اهل مدين» مفعول فيه مكانى و از نوع معين و محدود مىباشد
د: دو كلمه « فى الدنيا» و « فى الآخرة» مفعول فيه مكانى و از نوع محدود مىباشند
ه: كلمه « اليوم » مفعول فيه زمانى و از قسم محدود مىباشد.
٥- و امّا استخراج ظرف زمان و مكانى كه مفعول فيه نمىباشند از جملات و عبارات مذكور:
الف: كلمه « يوما » ظرف زمانى است ولى مفعول فيه نبوده بلكه مفعول به واقع شده
ب: كلمه « اذ » ظرف زمانى است ولى مفعول فيه نبوده بلكه مفعول به مىباشد.
ج: كلمه « يوم الفصل» ظرف زمانى است ولى مفعول فيه نبوده بلكه اسم « انّ » مىباشد و نيز كلمه « ميقاتا » ظرف مكانى است ولى مفعول فيه نبوده بلكه خبر « كان » قرار گرفته است.
د: كلمه « يوم » ظرف زمانى است ولى مفعول فيه نبوده بلكه خبر است براى « هذا » فلذا مرفوع است.