حل المسائل الهداية في النحو - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٨٤

يك زن البته البته) و در غير اين صورت مكسور مى‌باشد مانند: اضربانّ (بزنيد شما دو مرد البته البته) اضربنانّ (بزنيد شما زنان البته البته)

٣- در پنج موضع الحاق نون تأكيد جايز است باين شرح: ا الف: فعل امر مانند: اضربنّ‌

ب: فعل نهى نظير: لا تضربنّ‌

ج: استفهام مثل: هل يضربنّ‌

د: تمنّى همچون: ليت يضربنّ‌

ه: عرض مانند: الا تنزلنّ‌

٤- بر فعل قسم واجب است نون تأكيد داخل و الحاق گردد زيرا قسم بر چيزى كه غالبا مطلوب متكلّم و مورد خواسته‌اش هست درآمده از اين‌رو چون صدر كلام با قسم كه دال بر تأكيد است آغاز شده براى اينكه آخر آن نيز خالى از معناى تأكيد نباشد نون را واجب است درآورند مانند: و اللّه لافعلنّ كذا (بخدا قسم البته البته چنين كارى را انجام مى‌دهم).

٥- در جمع مذكر ما قبل نون تأكيد بايد مضموم باشد مانند: اضربنّ و در مفرد مؤنث مخاطب ما قبل نون مكسور است تا دلالت كند محذوف ياء بوده مانند: اضربنّ‌

٦- در تثنيه و جمع مؤنث ما قبل نون تأكيد مفتوح است مانند: اضربانّ و اضربنانّ و وجه آن اين است كه ما قبل نون در اين دو صيغه الف است كه آنرا براى عدم اجتماع سه نون (نون ضمير و نون تأكيد مشدّده كه در واقع دو نون است) اضافه نموده‌اند و قبل از الف بايد مفتوح باشد پس مقصود از ما قبل نون در اين دو همان آخرين حرف فعل يعنى « با » در اضربانّ و نون در اضربنانّ مى‌باشد.

٧- نون تأكيد خفيفه به سه صيغه ملحق نمى‌شود.

الف: تثنيه مذكر، ب: تثنيه مؤنث، ج: جمع مؤنث‌

و علتش اين است كه: اگر نون تأكيد را در اين صيغه‌ها متحرك كنيم بر اصل خود كه سكون است باقى نمانده و ديگر خفيفه نيست و اگر به حالت سكون آنرا باقى بداريم التقاء ساكنين على غير حده لازم آمده كه آن هم حسن نمى‌باشد لذا