نیست، تا اینجا نه نورانیت آنها و مقام نورانیت آنها معلوم است نه ظلمت اینها و مقام ظلمات اینها معلوم است. وقتى این ورق برگشت و آن طرف صفحه پیدا شد آنوقت معلوم مى‌شود. یک نفر آدم مى‌بینى که ده تا ملکه داشته باشد به ده صورت پیدا مى‌شود. یکى است اما هم جهت، حیوانیت شهوى او اینقدر غلبه دارد که یک صورت حیوان شهوى مثل خنزیر، هم صورت سبعیت او خیلى غلبه دارد (آنطورى که در حیوانات هست مثل پلنگ مثلاً) و هم صورت شیطنتش زیاد است خدعه و فریبش زیاد است، این در آنجا وقتى که صفحه برگشت شیطان است و در عین حال که صورت شیطانى دارد صورت سبعیت هم دارد، آخر مرتبه سبعیت، صورت حیوان شهوى هم دارد، آخر مرتبه شهوانیت. این به این صورت‌هاى مختلف در مى‌آید. از این جهت ماها، نه او را درک نکردیم، ما خودمان هیچ کدام خودمان را هم درک نکردیم، دیگران (را) هم درک نکردیم، به این معنا که درک نکردیم شما را. آنوقتى که سرائر معلوم بشود و ورق برگردد، آنوقت، هم خودت خودت را درک مى‌کنى و هم مردم تو را. و ما هم همین طور هستیم، ما هم خودمان را باز درک نکردیم که چه هستیم تا ببینیم ملکاتمان چه باشد و به خدا پناه مى‌بریم از ملکات فاسده‌اى که در ماها هست. و اینکه مى‌گوئى که درک نکردى، یعنى به آن معنائى که خودت مى‌فهمى (اینکه من گفتم، تو اهل فهمش نیستى) ما یک مقدار از کارهاى شما را درک کردیم، یک مقدار هم از کارهاى پدر شما را درک کردیم.

حدود خیانت‌ها و جنایت‌هاى انجام شده توسط رژیم غیر قابل درک و فهم است.

امروز هفده دى است. من یادم هست (شاید این آقا هم یادشان باشد، هر کس سنش به سن ماهاست یادش هست) که هفده دى چه شرارتى کرد این آدم، چقدر به این ملت فشار آورد، چه اختناقى ایجاد کرد، چه محترماتى را هتک کرد، چقدر سقط جنین شد در هفده دى و این اطراف هفده دى، چقدر ماموران این و دژخیمان این به مردم تعدى کردند و به زن‌ها تعدى کردند و زن‌ها را از توى خانه‌ها بیرون کشیدند. این مال پدر شما که من نمى‌توانم شرحش را بدهم، آن کارهائى که کرده است نمى‌شود شرحش را داد. این در آن عالم معلوم مى‌شود، این عالم نمى‌توانیم ما بفهمیم، نمى‌توانیم بفهمیم چه جانورى بود. و اما شما کارهائى کرده‌اید، بیائید حساب بکنید ببینید که ما که شما را درک نکردیم شما چه کارهائى کرده‌اید که ملت نفهمیده آن کارها را. البته خیلى کارها زیر پرده دارند اینها، اینقدر از پول‌هائى که خارج شده است که صورت‌هایش را الان فرستاده بودند (قبلاً هم داده بودند) صورت شرکت‌هائى که با زور شرکت درست کردند، صورت پول‌هائى که در خارج فرستادند. اینهائى که شما مى‌بینید یک مقدارى است که واضح است. آن پول‌هائى که آنها در سر بردند و مااطلاع نداریم، آن خیانت‌هائى که به ما کردند و ما مطلع نیستیم، بعدها اگر مطلع شده باشند اهل تاریخ، در تاریخ ضبط مى‌شود. بعدها گفته خواهد شد مقدار خیانتى که ایشان به ملت ما کرده است و جنایاتى که کرده است. آن مقدارى که کرده است ما نمى‌دانیم، شما نمى‌دانید در باطن این حبس‌ها چه گذشته است بر مومنین، به جوان‌هاى ما در این حبس‌ها و کمیته‌ها چه گذشته. نمى‌شود، اینها قابل شرح نیست، قابل