آشنایی با علوم اسلامی 2 - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧٧
شیعه ، عقل یکی از ادله چهارگانه است . . ٧ غرض و هدف در فعل حق . اشاعره منکر این اصلند که افعال الهی برای یک یا چند غرض و هدف باشد . میگویند غرض و هدف داشتن مخصوص بشر یا مخلوقاتی از این قبیل است ولی خداوند منزه است از این امور ، زیرا غرض و هدف داشتن هر فاعل به معنی حکومت جبری هدف و غرض بر آن فاعل است ، خداوند از هر قید و محدودیتی و از هر محکومیتی ، هر چند محکومیت غرض داشتن باشد ، مبرا و منزه است . شیعه عقیده معتزله را در باب غرض افعال تأیید میکند و معتقد است که فرق است میان غرض فعل و غرض فاعل ، آنچه محال است این است که خداوند در افعال خو د هدفی برای خود داشته باشد ، اما هدف و غرضی که عاید مخلوق گردد به هیچ وجه با کمال و علو ذات و استغناء ذاتی خداوند منافی نیست . . ٨ بداء در فعل حق جایز است ، همچنانکه نسخ در احکام حق جایز است . بحث بداء را در کتب عمیق فلسفه مانند اسفار باید جستجو کرد . . ٩ رؤیت خداوند . معتزله به شدت منکر رؤیت خداوندند . معتقدند که فقط میتوان به خدا اعتقاد داشت . اعتقاد و ایمان مربوط است به فکر و ذهن ، یعنی در ذهن و فکر خود میتوان به وجود خداوند یقین داشت وحد اعلای ایمان همین است . خداوند به هیچ وجه قابل شهود و رؤیت نیست . دلیل قرآنی این است که قرآن میگوید :