اشاعره سخت با این عقیده مخالفند ، هم منکر حسن و قبح ذاتی افعالند و هم منکر حکم به " روائی " یا " ناروائی " چیزی بر خدا .
برخی از شیعه که تحت تأثیر کلام معتزله بوده‌اند اصل فوق را به همان شکل‌ معتزلی پذیرفته‌اند ولی برخی دیگر که عمیق‌تر فکر کرده‌اند در عین اینکه حسن‌ و قبح ذاتی را قبول کرده‌اند ، این احکام را در سطح عالم ربوبی جاری‌ ندانسته‌اند [١] . . ٥ لطف و انتخاب اصلح : بحثی است میان اشاعره و معتزله که آیا لطف‌ یعنی انتخاب اصلح برای حال بندگان ، بر نظام عالم حاکم است یا خیر ؟ معتزله اصل لطف را به عنوان یک " تکلیف " و یک " وظیفه " برای‌ خداوند لازم و واجب می‌دانند، و اشاعره منکر لطف و انتخاب اصلح گشته‌اند.
البته " قائده لطف " از فروع اصل عدل و اصل حسن و قبح عقلی است .
برخی از متکلمین شیعه قاعده لطف را در همان شکل معتزلی پذیرفته‌اند ولی‌ آنان که مسأله " تکلیف " و " وظیفه " را در مورد خداوند غلط محض‌ می‌دانند از اصل انتخاب اصلح تصور دیگری دارند که‌اکنون مجال شرحش نیست. . ٦ اصالت و استقلال و حجیت عقل . در مذهب شیعه ، بیش از معتزله‌ برای عقل استقلال و اصالت و حجیت اثبات شده است . از نظر شیعه به حکم‌ روایات مسلم معصومین ، عقل پیامبر باطنی و درونی است ، همچنانکه پیامبر ، عقل ظاهری و بیرونی است . در فقه

[١] رجوع شود به کتاب عدل الهی .