مرفقه ولا يكتفى بجريان الماء بطبعه، فإن صب عليه غيره بدأ بالصب من مرفقه إلى أطراف الأصابع ويقف الصاب عن يساره، (١) " ابوالقاسم صيمرى " ورفيقش " ماوردى " در " حاوى " مى گويد:
مستحب است كه در شستن دست هنگام وضو، از انگشتان آغاز كند.
پس بايد آب را بر دست جارى كند و كف دست ديگر را بر آن دست بكشد تا آب را به اين وسيله به مرفق بكشاند. و نبايد به جريان طبيعى آب بسنده كند. پس اگر كس ديگرى هنگام وضو برايش آب مى ريزد، مستحب است كه براى ريختن آب از آرنج به طرف سر انگشتان شروع كند و كسى كه آب مى ريزد در سمت چپ وضو گيرنده قرار گيرد.
همچنين در كتاب " الفقه على المذاهب الاربعه " چنين آمده است:
من السنن عند الشافعية أن يبدأ بمقدم الاعضاء به شرط أن يتوضأ من مكان يغترف منه الماء بنفسه كحلة أو ميضاة أو نحو ذلك. أما إذا توضأ من مكان ينزل منه الماء على يده بدون أن يغترف هو منه كما أذا توضأ من حنفية أو إبريق أو كان يصب له الماء شخص فإنه يبدأ في اليدين من المرافق، (٢) از مستحبات نزد شافعيه آن است از قسمت جلوى اعضا (از طرف انگشتان) شروع كند، به شرطى كه آب را خودش به صورت مشت - مشت بردارد، مانند اين كه از " حله " (٣) يا " ميضاة " (٤) يا نظايرش آب بردارد. اما اگر از جايى وضو بگيرد كه آب از آن بر دستش مى ريزد،

١. ابى زكريا محى الدين بن شرف النووى، المجموع، دار الفكر، ج ١، ص ٣٩٤.
٢. عبد الرحمن جزيرى، الفقه على المذاهب الاربعه، طبع مصر، مبحث سنة الوضوء، ص ٧٢.
٢ و ٤. نوعى ظرف هستند.

(١٥٨)