در قرآن كريم و سنت رسول اكرم (صلى الله عليه وآله) مورد اعتراض و اشكال قرار گرفتند.
سازندگان مسجد ضرار (١)، متخلفين از جهاد (٢)، " وليد بن عقبة بن ابى معيط " (٣)، " سمرة بن جندب " (٤) و غير اين ها همگى نمونه هايى از اين واقعيت تلخ هستند.
قرآن كريم بهترين گواه بر حق ناشناسى و بلكه نفاق پاره اى از صحابه است، آنجا كه مى فرمايد:
* (وممن حولكم من الاعراب منافقون و من أهل المدينة مردوا على النفاق لاتعلمهم نحن نعلمهم) * (٥)، بعضى از اعراب باديه نشين كه بر گرداگرد شما هستند، منافقند، و بعضى از اهل شهر مدينه هم منافقند و بر نفاق ثابتند، وشما از نفاقشان آگاه نيستيد، ما بر سيرت ناپاك آن ها آگاهيم.

١. مسجدى كه توسط جمعى از منافقين به سركردگى " عبد الله ابى "، هنگامى كه پيامبر به قصد جهاد از مدينه بيرون رفته بودند، ساخته شد تا مركز تجمع منافقين و دشمنان پيامبر باشد. پيامبر اكرم (صلى الله عليه وآله) به وسيلهء وحى از ماجرا آگاه شدند و به محض ورود به مدينه دستور تخريب آن را صادر فرمودند. ر. ك: سوره ء التوبه، آيهء ١٠٧. (ويراستار) ٢. مقصود سه تن از اصحاب به نام هاى " فرات "، " هلال " و " كعب " هستند كه از شركت در جنگ تبوك سر باز زدند. ر. ك: سوره ء التوبه، آيهء ١١٨. (ويراستار) ٣. او يكى از اصحاب پيامبر (صلى الله عليه وآله) بود كه عليه يكى از تازه مسلمان ها براى ايشان خبرى آورد. فرشته وحى نازل شد و او را تكذيب كرد. ر. ك: سوره ء الحجرات، آيهء ٦. (ويراستار) ٤. او يكى از اصحاب بود كه درختى در حياط منزل يك مرد انصارى داشت و گاه و بى گاه براى سركشيدن به درختش وارد بستان آن مى شد. صاحب خانه از اين كارش متأذى شد و به پيامبر (صلى الله عليه وآله) شكايت كرد. پيامبر قيمت آن درخت را به سمره پيشنهاد كرد، ولى او نپذيرفت. آن گاه به او وعده داد به جاى آن درخت باغى در بهشت به او بدهد، ولى او باز هم نپذيرفت. در اين هنگام حضرت (صلى الله عليه وآله) حكم فرمود تا درخت را از ريشه درآورند و فرمود: أنت رجل مضار، تو مردى ضرر زننده هستى.
اين روايت در منابع اهل تسنن در سنن ابى داود، كتاب الاقضيه، ش ٣١٥٢ و در منابع شيعه، كتاب وسائل، كتاب احياء موات، باب ١٢، ح ٤، ٣، ١ آمده است.
٥. التوبه، آيهء ١٠١.

(١٢٢)