درس سيزدهم: انواع تربيت (٢)
تربيت قلب‌ «قلب» دارى دو معناست:
١- جسم صنوبرى شكلى كه در طرف چپ سينه انسان قرار گرفته و تنظيم جريان خون بدن را به عهده دارد. اين قلب، ميان انسان و حيوانات ديگر مشترك است.
٢- لطيفه‌اى ربّانى و روحانى كه در واقع حقيقت انسان را تشكيل مى‌دهد و قابليت درك دانش و معرفت را دارد و مورد خطاب و عتاب و درخواست قرار مى‌گيرد و با قلب به معناى اوّل، نوعى ارتباط دارد. «١» منظور ما از قلب، نوع دوّم است كه فيلسوفان به آن «نفس مجرّد ناطقه» مى‌گويند و اهل عرفان از آن به «نفس» و «روح» نيز تعبير مى‌كنند. «٢» اهميّت تربيت قلب‌ قلب، كانون عواطف و احساسات انسان است كه اگر بطور صحيح پرورش نيابد، پيامدهاى ناهنجارى دارد كه جبران آنها به آسانى امكان پذير نيست. پيامبر گرامى اسلام صلّى اللّه عليه و آله فرمود:
«اذا طابَ قَلْبُ الْمَرْءِ طابَ جَسَدُهُ وَ اذا خَبُثَ الْقَلْبُ خَبُثَ الْجَسَدُ» «٣»