فصل اوّل كلّيات‌ در اين فصل، مسائل كلى جهاد نظير اقسام جهاد، اهميت جهاد، فلسفه و اهداف جهاد را مورد بررسى قرار خواهيم داد؛ امّا پيش از ورود به اين مباحث لازم است معناى لغوى و اصطلاحى جهاد مورد بررسى قرار گيرد.
معناى لغوى و اصطلاحى جهاد واژه «جهاد» از ريشه «جَهْد يا جُهْد» به معناى مشقّت و زحمت و همچنين به معناى توان و طاقت است و «جهاد» و «مجاهده» يعنى به كار بستن توان در دفع دشمن. «١» البته اين كوشش به صورت‌هاى مختلف انجام مى‌گيرد، زيرا حمله و هجوم دشمن به شيوه‌هاى مختلف است و اما لفظ «قتال» فقط به معناى مقابله نظامى و درگيرى با دشمن است.
جهاد علاوه بر معناى لغوى، اصطلاحى شايع در فرهنگ اسلامى است و در تعريف آن چنين گفته‌اند:
«الْجِهادُ شَرْعاً بَذْلُ النَّفْسِ وَ الْمالِ وَالْوُسْعِ فى‌ اعْلاءِ كَلِمَةِ الْاسْلامِ وَ اقامَةِ شَعائِرِ الْايمانِ» «٢» معناى شرعى و اصطلاحى جهاد عبارت است از نثار جان و مال و توان در راه اعتلاى اسلام و بر پا داشتن شعارهاى ايمان.