ثروت از ديدگاه قرآن

ثروت از ديدگاه قرآن - وفا، جعفر - الصفحة ٦٤

نداشتن قدر و منزلت در پيش خدا تصور مى‌كنند، در حالى كه نه فزونى مال دليل برترى انسان و نزديكى به خداست و نه كمبود ثروت، نشانه دورى از وى، آنچه كه ميزان ارزش انسان در پيشگاه الهى است، تقوا و عمل صالح است، چه شخص فقير باشد، چه ثروتمند. «١» كم يا زياد بودن ثروت، زينت دنيا و وسيله امتحان است، نه نشانه زياد يا كمى لطف و رحمت الهى، بلكه امتياز و برترى انسان‌ها از ديدگاه قرآن تقواست و بس:
«... إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِندَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ ...» «٢» ... با ارزش‌ترين شما در پيش خداوند باتقواترين شما است.
امام صادق عليه السلام مى‌فرمايد:
چنين مى‌پندارى كه خداوند به كسى مال مى‌دهد كه دوستش مى‌دارد و محبتش به وى زياد است؟ و كسى را از مال و ثروت محروم مى‌دارد كه بر او خشم دارد و پستش مى‌شمارد؟ هرگز چنين نيست. مال، مال خداست مقدارى از آن در نزد كسى به امانت مى‌گذارد و به آنان اجازه مى‌دهد كه با رعايت اعتدال از آن بخورند، بپوشند، ازدواج كنند، مركَب [مناسب‌] تهيه نمايند و با آنچه از آن باقى مى‌ماند به فقراى مؤمن رسيدگى و اختلافشان را حلّ و فصل كنند. هر كس چنين كند، خوردنش، آشاميدنش، مركبش و ازدواجش حلال است و جز اين موارد، آن مال بر وى حرام است. «٣» فلسفه آزمايش‌ خداوند بشر را به وسيله مال و عوامل ديگر مى‌آزمايد، ولى نه به آن معنا كه افراد بشر در مناسبت‌هاى مختلف يكديگر را آزمايش مى‌كنند، بلكه آزمايش الهى براى پرورش انديشه، كشف استعدادهاى نهفته و به فعليت رساندن آنها و همچنين با هدف خالص سازى اعمال مردم و اعطاى پاداش و كيفر به آنهاست، «٤» زيرا خداوند