درس دوازدهم راه‌هاى مصرف ثروت‌ قرآن، چنان كه براى كسب معاش، رهنمودهايى دارد، براى مصرف مال نيز دستورهايى صادر كرده و خطوط كلّى آن را روشن ساخته است. قرآن كريم نخست به يك اصل كلّى اشاره مى‌كند و آن «حلال» و «طيّب» بودن كالاها و خدمات مصرفى است. مصرف مال با اين دو شرط مجاز شناخته شده و مصرف آنچه حلال و پاك نباشد، ممنوع است:
«يَا أَيُّهَا النَّاسُ كُلُوا مِمَّا فِي الْأَرْضِ حَلَالًا طَيِّباً وَلَا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيْطانِ إِنَّهُ لَكُمْ عَدُوٌّ مُبِينٌ» «١» اى مردم! از چيزهاى حلال و پاكيزه كه در زمين است بخوريد و از گام‌هاى شيطان پيروى نكنيد كه دشمن آشكار شماست.
تحليل آيه‌ «كُلُوا» در اين آيه، كنايه از انواع تصرّفات است. «حلال» نيز به معناى آزادى در فعل و نداشتن ممنوعيّت شرعى و «طيّب» به معناى دلچسب و طبع پسند بودن هر چيزى است كه با طبع بشر موافق باشد و مزاج آدمى از آن متنفّر نباشد. بنابراين، آيه مزبور چند پيام مهم دارد:
اوّل- هر چيزى كه حلال و طيّب است، خوردن و ديگر تصرفات آن جايز است، مگر چيزهايى كه با دليل خاصّى استثنا شده باشد. اين قاعده عمومى به «اصل حلّيت‌