ظرفيّت و گستردگى زمين‌ زمين علاوه بر ذلول و رام بودن داراى ظرفيّت كافى است و مى‌تواند پاسخگوى نياز مردم جهان باشد:
«أَلَمْ نَجْعَلِ الْأَرْضَ كِفَاتاً* أَحْيَاءً وَأَمْوَاتاً» «١» آيا زمين را مركز اجتماع انسان‌ها قرار نداديم، هم در حال حياتشان و هم پس از مرگشان.
به جهت گستردگى زمين، همه نيازمندى‌هاى بشر در آن پيش‌بينى شده است:
«وَالْأَرْضَ مَدَدْنَاهَا وَأَلْقَيْنَا فِيهَا رَوَاسِيَ وَأَنبَتْنَا فِيَها مِن كُلِّ شَيْ‌ءٍ مَوْزُونٍ* وَجَعَلْنَا لَكُمْ فِيَها مَعَايِشَ» «٢» و زمين را گسترش داديم و در آن، كوه‌هاى ثابتى افكنديم و در آن از هر چيزى به مقدار معين و هماهنگ رويانديم و براى شما وسائل زندگى قرار داديم.
ضرورت عمران و آبادانى‌ از آنچه گفتيم روشن شد كه زمين براى عمران و آبادانى شايستگى طبيعى دارد و خداوند آن را به صورت گسترده، كافى و آماده براى خدمت به افراد بشر قرار داده است، تنها نياز به نيرويى دارد كه استعداد آن را به فعليّت برساند. از اين‌رو، انسان مأمور مى‌شود كه در احياى آن بكوشد و اين مأموريت افزون بر زبان «تكوين» با زبان تشريع نيز بيان شده است؛ حضرت صالح عليه السلام خطاب به قوم خود كه راه عصيان پيش گرفته بودند، فرمود:
«... يَا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ مَا لَكُم مِنْ إِلهٍ غَيْرُهُ هُوَ أَنشَأَكُم مِنَ الْأَرْضِ وَاسْتَعْمَرَكُمْ فِيَها فَاسْتَغْفِرُوهُ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ إِنَّ رَبِّي قَرِيبٌ مُجِيبٌ» «٣» اى قوم من، خدا را بپرستيد. شما را جز او خدايى نيست، اوست كه شما را از زمين پديد آورده است. از شما خواسته كه آبادش كنيد. پس از او آمرزش خواهيد و به سوى او بازگرديد، زيرا