ثروت از ديدگاه قرآن - وفا، جعفر - الصفحة ٢٥
«السُّكْرُ ارْبَعُ سَكَزاتٍ: سُكْرُ الشَّرابِ و سُكْرُ الْمالِ وَ سُكْرُ النَّوْمِ وَ سُكْرُ الْمُلْكِ» «١» مستى بر چهار نوع است: مستى شراب، مال، مستى خواب و مستى سلطنت.
مستى مال، ناشى از عشق و علاقه زياد به آن است، چرا كه حُبّ مفرط، انسان را كور و كر مىكند و وى را از معايب و مفاسد محبوبش بىخبر مىسازد. حضرت امام صادق عليه السلام فرمود: اميرمؤمنان عليه السلام طى نامهاى به يكى از يارانش چنين سفارش كرد:
«فَارْفَضِ الدُّنْيا فَانَّ حُبَّ الدُّنْيا يُعْمى وَ يُصِمُّ وَيُبْكِمُ» «٢» دنيا را رها كن كه حبّ دنيا انسان را كور و كر و لال مىكند.
عاشق دلباخته دنيا با چشم واقعبين مىبيند و گوش و هوش و عقل و وجدانش تحتالشعاع حبّ مال و دنياپرستى قرار مىگيرد. حضرت على عليه السلام مىفرمايد:
«اقْبَلُوا عَلى جيفَةٍ افْتَضَحُوا بِأَكْلِها وَاصْطَلَحُوا عَلى حُبِّها، وَ مَنْ عَشِقَ شَيْئاً اعْشى بَصَرَهُ وَ امْرَضَ قَلْبَهُ» «٣» (آن مردم دنياپرست) به خوردن لاشهاى روى آوردند كه با خوردنش رسوا شدند و بردوستى آن لاشه اتّفاق كردند؛ و هركس به چيزى عشق بورزد، بينايىاش را مختل و قلبش را بيمار مىكند.
فساد اخلاقى ثروت اندوزى و مال پرستى زمينهساز غرور و فخرفروشى و بسيارى از گناهان ديگر است. بگونهاى كه شخص «مُتكاثر» و سرمايهدار، ديگران را تحقير مىكند و به فكر و انديشه آنان اهميّتى نمىدهد.
قرآن به چنين كسانى وعده عذاب داده، مىفرمايد:
«وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُّمَزَةٍ* الَّذِي جَمَعَ مَالًا وَعَدَّدَهُ» «٤» واى بر هر عيبجوى مسخرهكنندهاى! همانكس كه مال فراوانى جمعآورى و شماره كردهاست.