١٣ تا ٢٠ شوال المكرّم، سال‌گشت رحلت حضرت آيت‌الله العظمى سيد حسين طباطبائى بروجردى (١٢٩٢- ١٣٨٠ ق.) از علماى مشهور و مراجع شيعه در قرن چهاردهم هجرى است. ايشان در يكى از خاندان‌هاى اصيل شيعه در شهر بروجرد تولّد يافتند. پدرشان مرحوم سيدعلى از علماى بروجرد و غالب نياكان و دودمانشان از دانشوران و معاريف زمان خود بوده‌اند و چند تن از آنان مقام والاى مرجعيت و راهبردى مذهبى را بر عهده داشته‌اند؛ از جمله علّامه سيد مهدى بحرالعلوم طباطبائى، علامه سيد على طباطبائى مؤلف «رياض المسائل»، فرزند او سيد محمد مجاهد و سيد محمد كاظم طباطبائى يزدى مؤلف «عروة الوثقى» و سيد محسن طباطبائى حكيم.

همچنين خاندان طباطبائى بروجردى با بعضى از خاندان‌هاى معروف شيعه پيوند دارد، از جمله خاندان مجلسى (كه مرحوم بروجردى از مجلسى اوّل تعبير به جدّ و از مجلسى دوم تعبير به «خال»- دايى- نموده‌اند) و نيز بيت علامه وحيد بهبهانى، سيد احمد قزوينى، معروف به سادات قزوينى حله و ...

آيت‌الله بروجردى در محيط علم و تقوا پرورش يافت. از هفت سالگى به مكتب فرستاده شد و قرائت قرآن، ادبيات و منطق را به سرعت فرا گرفت، سپس در سنّ ١٨ سالگى به اصفهان كه از مراكز علمى آن زمان بود، عزيمت كرد، به حوزه درس اساتيد بزرگ آن سامان پيوست و طى ده سال اقامت در آن شهر به مراحل عاليه علمى نائل گرديد. وى همزمان با تحصيل در اصفهان به تدريس فقه و اصول پرداخت و جمعى از فضلا در جلسات درس او شركت داشته‌اند. ايشان پس از حدود سال ١٣٢٠ ق. به نجف اشرف رهسپار شد، در دروس آخوند مولى محمّدكاظم خراسانى، شيخ الشريعه اصفهانى و سيد محمدكاظم يزدى حضور يافت و در اندك مدتى در حوزه نجف شهرت يافت و مورد توجه اساتيد و طلاب قرار گرفت.

آقاى بروجردى در اواخر سال ١٣٢٨ ق. با اصرار پدر به ديار خود بازگشتند و اقامت ايشان در بروجرد ٣٦ سال به طول انجاميد. ايشان در اين مدت به فعاليت‌هاى علمى و اجتماعى فراوان پرداختند. از جمله با تشكيل كلاس‌هاى درس و جمع‌آورى طلاب فاضل سنگ بناى حوزه‌اى را نهادند كه طى ساليان متمادى ثمرات و نتايج ارزنده‌اى به بار آورد. تنظيم حاشيه‌اى بر كتاب «عروة الوثقى» اثر مرحوم سيد محمد كاظم يزدى از ديگر كارهاى ايشان در آن سال است. با انتشار اين حاشيه كه به اصرار جمعى از شاگردان و ايشان انجام شد، توجّه صاحب‌نظران بيش از پيش به سويشان جلب گرديد. مبارزه منطقى و جدّى عليه فرقه ضاله بهائى و ريشه‌كن كردن آنها از جمله مهم‌ترين گام‌هاى اصلاحى و اجتماعى آيت‌الله بروجردى مى‌باشد كه در همان سال نخست اقامت در بروجرد به انجام رسانيد.[١] در يكى از ايام ماه مبارك رمضان آن سال‌ها به مدت يك ماه تمام درباره وجود مسعود امام زمان (ع)، اثبات طول عمر، علت غيبت و تأثير وجود آن حضرت در عالم بشريت، صحبت كردند. ايشان بدين منظور، كتاب‌هاى معتبر علماى بزرگ اهل تسنّن را به مسجد مى‌آوردند و در منبر از روى آنها رواياتى كه آنان راجع به امام زمان و مهدى موعود جهان از طريق خودشان از پيامبر اكرم (ص) و صحابه آن حضرت نقل كرده و مطلب را مانند آفتاب نيم روز روشن ساخته بودند، مى‌خواندند و نتيجه مى‌گرفتند كه اينان دانشمندان اهل تسنّن و مخالفان ما هستند، درباره امام زمان (ع) چنين مى‌گويند و اين چنين معتقد به ناجى عالم و مصلح حقيقى جهان هستند، آنگاه عقيده شيعه را كاملًا تشريح نموده و با بيان جذاب حقّ مطلب را ادا مى‌كردند، به طورى كه بيانات ايشان مؤثر مى‌افتاد و در اثبات وجود حضرت بقية الله الاعظم (ع)، حجّت را تمام كردند.[٢]

ايشان نسبت به اهل بيت عصمت و طهارت بسيار احترام مى‌گذاشتند. از حضرت آيت‌الله شيخ على صافى گلپايگانى نقل است كه يك وقت گروهى از مردم براى ديدار ايشان آمده بودند. فردى در ميان آنها گفت: براى سلامتى امام‌