ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٣٠ - ساير مذاهب يمن
صورت مسجد در آورد و آن را «مسجد على» ناميد كه اكنون نيز مشهور و پابرجاست.
مسافرت حضرت على (ع) و اسلام آوردن يمنىها به دست آن حضرت، يكى از عوامل ولا و دوستى آنها نسبت به اميرالمؤمنين (ع) و علوى مذهب بودنشان است. محبّت و دوستى اهالى يمن نسبت به حضرت على (ع)، از روزى كه گروهى از مردم يمن به خدمت رسول خدا (ص) رسيدند و پيامبر اكرم (ص) آن گروه را دعا فرمود و به آنها مژده بهشت داد و يادآور شد كه همراه على (ع) به شهادت مىرسند، آغاز شد. افراد اين گروه كسانى بودند كه در جنگ جمل و صفّين حضرت على (ع) را يارى نمودند.[١]
رسول اكرم (ص) در معرّفى حضرت على (ع) به آنها سخن خود را طولانى ساخت تا بر مراتب علاقه و محبّت آنها نسبت به آن حضرت اضافه شود.
علامه محمّد حسين مظفر در كتاب خود مىنويسد: «تشيع در ميان درهها و كوههاى يمن جايى براى خود گشود و در دلها مأوى گرفت تا وقتى كه اميرالمؤمنين على (ع) رسماً و عملًا حكومت و ولايت را به دست گرفت، عده كمى از مردم يمن كه با افكار و كردار حضرت على (ع) مخالف بودند با معاويه ارتباط برقرار كردند و معاويه يكى از ياران خود را به نام «بسربن ارطاة» در سال ٤٠ هجرى با سپاهى به سوى يمن فرستاد و اين شخص از طريق مدينه عازم يمن شد. وى قبل از رسيدن به يمن مردم مدينه را مجبور به بيعت با معاويه نمود و جنايات زيادى را در آنجا مرتكب شد. هنگامى كه خبر ورود بسربن ارطاة به يمن رسيد، كارگزار حضرت على (ع) به نام عبيدالله بن عباس از آنجا گريخت و عبدالله بن عبدالمدان حارثى را جانشين خود قرار داد. بسربن ارطاة پس از ورود به يمن مرتكب جنايات زيادى شد، وى سى هزار نفر را كشته، گروهى را در آتش سوزاند و زنان حمدان را اسير كرده، در بازار به فروش رساند.[٢] وقتى اخبار جنايات اين شخص به حضرت على (ع) رسيد، وى را نفرين كرد و فرمود، خدايا، اين آيين و عقل و خودسرى را از او بگير.[٣] بسربن ارطاة دچار وسواس شده و ديوانه شد و در همين حال مرد.
در قرن سوم هجرى شخصى به نام «يحيى بن حسين رسّى علوى» از عراق به يمن آمده و در شهر «صعده» اقامت نمود. وى اوّلين كسى بود كه مردم يمن را به مذهب زيدى دعوت كرد و به نشر و ترويج اين مذهب پرداخت و توانست عدّه زيادى را دور خود جمع كند، به طورى كه از وى به عنوان «امام» ياد مىكردند. امّا كسى كه در «صعده» امامت را بنيان گذاشت شخصى به نام قاسم بن محمّد است كه نسب او به رسّى علوى مىرسد. از آن پس با گذشت زمان مذهب زيدى در اكثر نقاط يمن، به ويژه در ميان قبايل نفوذ پيدا كرد. امروزه در يمن تعداد زيادى از شيعيان دوازده امامى وجود دارند، امّا اكثر مردم يمن به ويژه مناطقى كه تحت سلطه حميدالدين يحيى- كه پس از تركهاى عثمانى، بر يمن حكومت راند- قرار داشت زيدى مذهباند و بقيه سنّى شافعى مىباشند.
ساير مذاهب يمن
٢. مسيحيت: