٢- در مرتبه بعد، اگر دريافتند كه ظهور امام موعود (ع)، در دوران عمر آنها اتفاق خواهد افتاد، بر پايه اين اخبار بتوانند موضع و تكليف خود را در سال هاى پيش از ظهور دريابند.

٣- سپس حتّى اگر اميد به ظهور امام موعود (ع) در دوران عمر خود ندارند، براساس اين اخبار بتوانند موضع خود را در برابر حوادث، وقايع و رخدادهاى عصر غيبت تعيين كنند و وظايف و تكاليف خود را در اين دوران بشناسند.

آن دو نياز نخستين، يعنى تشخيص درك زمان ظهور و شناخت وظايف و تكاليف خود در سال هاى پيش از ظهور، بيشترين انگيزه مؤمنان براى بررسى آيات و روايات مرتبط با ظهور است. بر اساس اين نياز، اين ديدگاه و اين انتظار از اخبار آخر الزّمان، مفهوم رخدادى «نزديك» به وقت ظهور را چنين بايد تعريف يا قرارداد كنيم: رخدادى «نزديك» به ظهوراست كه اگر در زندگى انسانى رخ دهد، آن انسان مطمئن باشد كه قبل از مرگ خود، ظهور را خواهد ديد. بيشترين فاصله ميان اين رخداد و ظهور چنين تعيين مى شود كه فرض كنيد شخصى كه هشتاد سال (عمر متوسّط شيعيان مؤمن كهنسال قبل از ظهور) عمر خواهد كرد، در دوران كودكى خود يكى از اين رخدادها را درك كند. او بايد مطمئن باشد كه ظهور را قبل از مر گ خويش درك خواهد كرد. ملاحظه مى كنيد كه با اين تعريف يا قرارداد، تعيين حداكثر ٨٠ سال فاصله ميان يك رخداد آخرالزّمانى با هنگام ظهور، معقول مى نمايد.

بنابراين، رخدادهاى «نزديك به ظهور» تعريف يا قرارداد مى شوند كه حداكثر ٨٠ سال با ظهور فاصله داشته باشند.

٣- تعريف اخبار آخرالزّمان‌

اخبار آخرالزّمان به آن دسته از اخبارى اطلاق مى شود كه موضوع آنها مرتبط با زمانى قبل از ظهور، متصل به ظهور و نزديك به ظهور است.

برپايه اين تعريف يا قرارداد، مى توان تعيين كرد كه چه اخبارى كه موسوم به اخبار آخر الزّمان اند، به واقع اخبار آخر الزّمان هستند يا نيستند. به عبارت ديگر، از طريق اين تعريف مى توان تعيين كرد كه چه اخبارى مرتبط با زمانى نزديك به ظهور (با قرار داد يا تعريفى كه پيش از اين آمد) هستنديا نيستند.

٤- تعريف اخبار

«اخبار» جمع «خبر» است. «خبر» در اصطلاح علم حديث، از يك جهت مترادف با «حديث»، «سنت» و «روايت» است. حديث، سنت ياروايت به قول (سخن)، فعل (كار و عمل) و تقرير (سكوت تأييد آميز) معصوم اطلاق مى شود. از جهت ديگر، در علم حديث، خبر به هر سخنى اطلاق مى شود كه از ناحيه معصوم يا غير معصوم رسيده باشد. اين معنى مترادف با «نقل» و «اثر» است.

«خبر» در معنى لغوى و غير اصطلاحى خود، هر سخنى است كه حكايت از واقعه اى خارجى كند اعم از آنكه مطابق با واقع باشد يا نباشد، و اعم از اينكه اين سخن از ناحيه انسانى صادر شده باشديا وجودى غيرانسانى. براين اساس، آن دسته از سخنان خداوند نيز كه حكايت از واقعه اى خارجى مى كنند، خبرند، اعم از آنكه در كتابى آسمانى يا به صورت حديثى قدسى آمده باشند. به همين نحو، هر سخنى كه حكايت از واقعه اى خارجى كند- گوينده آن هر كه مى خواهد باشد- خبر است.

مرورى در آنچه به عنوان اخبار آخر الزّمان شناخته مى شوند، نشان مى دهد كه گويندگان اين خبر ها اعم از معصوم يا غير معصوم و اعم از انسان يا فراتر از انسان اند.

٥- ارزش خبر

ارزش هر خبر به راست بودن آن است. راست بودن خبر يعنى مطابق بودن مضمون خبر با آن رخداد خارجى كه مضمون خبر حاكى از آن است.

٦- احراز راستى خبر

راستى خبر از چند طريق قابل احراز است:

الف- تطابق خبر با رخداد خارجى: مى توان مضمون خبر را با رخداد خارجى مرتبط با آن تطبيق داد و به راستى يا ناراستى آن پى برد، ولى اين روش هميشه امكان پذير نيست؛ به ويژه درباره خبرهاى مرتبط با آينده، اين آزمون به تعبيرى با روش هاى عادى غير ممكن است.

ب- صدور خبر از مُخبر صادق: بنا به اعتقاد مسلمانان به ويژه شيعيان، انسان هايى هستند كه معصوم از خطا در عمل، از جمله در گفتارند و راستى خبر آنها را مى توان و بايد باور داشت. به اعتقاد شيعه، اين انسان ها منحصر به چهارده معصوم اند. خبر خداوند نيز همواره راست است.

٧- سنديت و استناد خبر

با توجه به آنچه آمد، امكان تطابق خبر با رخداد خارجى باشد چه نباشد، خبر خداوند و معصوم، به خودى خود است و حجّت است. مفهوم مخالف اين سخن آنكه خبر غير خداوند و غير معصوم، ممكن است راست و ممكن است دروغ باشد. به عبارت ديگر، به صرف احراز صدور سخنى از خداوند و معصوم، مى توان به درستى‌