روايت تلخ بيخبري (ماهيت مواد مخدر) - مُهری، محمد جواد - الصفحة ٧٠
٢١ . توتون[١]
گیاهی است یکساله از فامیل سولاناسه (Solanacees) یا بادمجانیان به ارتفاع ٥/١-١ متر است.
این گیاه به صورت وحشی در آمریکا و بعضی از جزایر اقیانوس کبیر میروید.
مهمترین نوع محصول تجاری آن نیکوتیاناباکوم (Nicotianatabacum) است که گیاهی است یکساله و بومی آمریکا و معمولاً کشت آن به وسیلهی تخم صورت میگیرد.
توتون شمال و غرب و تنباکوی نواحی مرکزی ایران شهرت جهانی دارد؛ چنانکه در تاریخ پیدایش توتون درایران ذکر شده، توتون در زبان فارسی عبارت است از تنباکوی سیگار و چیق، و کلمهای است ترکی که آن را «تتن»
[١] . بومیان قارهی آمریکا در دوران باستان استفاده از گیاه تنباکو را کشف کردند، در سال ١٤٩٢ میلادی «کریستف کلمب» و همراهانش به جزیرهای در میان آمریکای شمالی و جنوبی رسیدند، دیدند بومیها برگ های یک گیاه عجیب را به روی آتش ریخته و دود آن را داخل ریههای خود میکنند، کریستف کلمب تصور کرد چیز جادوئی کشف کرده است و هنگام مراجعت به اسپانیا مقداری از برگ ها و دانههای آن گیاه را با خود برد و بدین گونه دود و توتون به اروپا راه یافت.
مردم اروپا این گیاه را «توباکو» و در ایران «تنباکو» نامیدند. استعمال توتون را فاتحین اسپانیائی آمریکا از بومیان آن سرزمین آموختند و لفظ سیگار مأخوذ از اسپانیا و اصولاً از نام توتون به زبان بومی احتمالاً زبان «مالیائی» است.
توتون در سال ١٦٠٥ میلادی کم و بیش در عثمانی و مصر و هند شناخته شده بود و توسط پرتغالی ها وارد ایران شد. تاریخ ورودش را بعضی ١٥٩٠ میلادی مطابق با ٩٩٩ هجری قمری نوشتهاند. دود در زمان شاه عباس در ایران رواج یافت. این تحفه استعماری با همان نگرش خرافی، درمان کردن دردها، تقریباً امروزه تمام جوامع روی زمین را مبتلا ساخته و معتادان آن را از نان شب برای خود ضروریتر میدانند.