در شأن نزول اين آيه نوشته‌اند: هنگامى كه مسجد قبا رونقى پيدا كرد، پيغمبرم (ص) هر چند روز يك‌بار از مدينه براى نمازگزاردن در آن به اين محل مى‌آمد. جمعى از منافقان و دشمنان دوست‌نما به دستور و اشاره ابوعامر، راهب نصرانى كه يكى از رهبران قوم خود بود، در برابر مسجد قبا، مسجد ديگرى ساختند تا به وسيله آن نفاق و ضلالت ايجاد كند. در آن وقت رسول‌اكرم در غزوه تبوك بود. چون در بازگشت به محله قبا رسيد، منافقين از آن حضرت تقاضا كردند در مسجد جديد نيز نماز گزارد. حضرت در مسجد قبا نشسته بود كه اين آيه نازل شد:

«والذين اتخذوا مسجدا ضرارا و كفرا و تفريقا بين المومنين و ارصادا لمن حارب اللّه و رسوله من قبل و ليحلفن ان اردنا الا الحسنى و اللّه يشهد انهم لكاذبون لا تقم فيه ابدا.[١]

آن مردمى كه براى زيان اسلام مسجد بر پا كردند، مقصودشان كفر و عناد و تفرقه بين مسلمانان و كمك و همكارى با دشمنان ديرينه خدا و رسول بود. با اين همه، قسمهاى مؤكد ياد مى‌كنند كه ما جز قصد خير نداريم. خداوند گواهى مى‌دهد كه دروغ مى‌گويند و تو اى رسول ما، هرگز به آن مسجد قدم مگذار.

چون اين آيه بر پيغمبر (ص) نازل شد حضرت دستور دادند تا بناى مسجد ضرار را كه ضرر رساننده به مسلمين بود، خراب كردند و امروز هم اثرى از آن نمى‌باشد.

[١] - توبه، آيه ١٠٧.