عتبات عالیات عراق - اصغر قائدان - الصفحة ١٣٠ - ١٠- درهای صحن
صحن شریف حسینی اکنون دارای ده در است که زائران به وسیله آنها به داخل صحن و مرقد مطهر راه مییابند. این صحن تا عصر قاجار تنها شش در داشت. [١] ٣٩٧ ١- ١٠- باب القبله
باب القبله قدیمیترین درِ صحن و درِ اصلی است که به ایوان طلا باز میشود و چون سمت قبله قرار دارد آن را باب القبله نامیدهاند. این دَرب در ١٢٧٥ ق به دست احمد گواد ساخته شده و کتیبهای در ضلع غربی آن حاکی از این تاریخ است. [٢] ٣٩٨ ارتفاع آن حدود پانزده و کف آن هشت متر است و دری از چوب مرغوب ساج به ارتفاع شش و عرض چهار متر بر آن قرار دارد. ساعت بزرگی بر بالای آن نصب است و پایین آن، این عبارت دیده میشود: «السلام علیک یا ابا عبد اللَّه». سوره «والشمس» بر قسمت فوقانی دروازه به خط محمد مکاری زینت بخش آن است. [٣] ٣٩٩ این در را باب الذهب نیز نامیدهاند و در دو طرف آن چهارده حجره تحتانی و فوقانی قرار دارد. [٤] ٤٠٠ ٢- ١٠- باب قاضی الحاجات
باب قاضی الحاجات در برابر سوق العرب است و به یاد حضرت مهدی (عج) آن را چنین نامیدهاند. ارتفاع آن پنج و عرض آن ٥/ ٣ متر است. دری به ارتفاع چهار و عرض سه متر بر آن تعبیه شده که آن را در ١٢٨٦ ق ساختهاند. [٥] ٤٠١ این در با آیههایی از قرآن مزین است.
٣- ١٠- باب الشهداء
در میانه ضلع شرقی و راه مرقد حضرت ابوالفضل واقع است و آن را به یاد شهیدان کربلا «باب الشهداء» نامیدهاند. ارتفاع آن به چهار و عرض آن به سه متر میرسد. [٦] ٤٠٢
[١] . ادیب الملک، همان، ١٥٩.
[٢] . پیشین، ١٨٦.
[٣] . مدرسی، همان، ٤٥٢.
[٤] . ادیب الملک، همان، ١٥٩.
[٥] . آل طعمه، همان، ١٨٧.
[٦] . همان جا.