تقريرات فلسفه امام خمينى قدس سره - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٨٧ - حدوث اسمى
را به تلخى تلقى مىنمايند. بنا بر اين چون هارون حد وسط است او بهتر مىتواند با اينها تكلم كرده و به فراخور محيط افهام ايشان معرفت دارد.
اين است كه مىبينيد آن وقتى كه ائمه خواستهاند با خداوند متعال اظهار ضمير نمايند در ادعيه فرمودهاند:
«اللهمّ إنّي أسألك من أسمائك بأكبرها و كلّ أسمائك كبيرة اللهمّ إنّي أسألك بأسمائك كلّها» [١]
تا آخر دعاى سحر ماه رمضان و دعاى ابو حمزه ثمالى [٢] و دعاى كميل [٣] و يا فرمودهاند:
«بمجدك الذي تجلّيت به لموسى كليمك في طور سيناء» [٤]
و هكذا. و قرآن هنگامى كه با پيغمبر سخن مىگويد، مىبينى در مقام صحبت از معارف چه نحوه بياناتى دارد. پس از اينجا معلوم مىشود قضيه چنين نيست كه ما از پيرزنان عقيده گرفته و به آن دل خوش باشيم، بلكه رموزى در كار است.
بنا بر اين سخنى كه زبانزد بعضى است كه اين فلسفه از يونان اخذ شده، غلط است، كى فلاسفه يونان از اين حرفها سر درآورده و چه كسى سراغى از اين حرفها در كتب آنها دارد. اين حرفها در كتب آنها نبوده و نخواهد بود. بهترين كتاب فلسفى آنها اثولوجيا است كه داراى مختصرى از معارف بوده و بقيهاش طبيعيات است، بلى شفاى
[١] رجوع كنيد به: اقبال الاعمال، ص ٧٧؛ مفاتيح الجنان، اعمال سحرهاى ماه مبارك رمضان.
[٢] ثقه جليل القدر ثابت بن دينار معروف به ابو حمزه ثمالى، از مشايخ اهل كوفه و زهّاد آن بود. و محضر حضرت سجاد و باقر و صادق عليهم السلام و مقدارى از زمان امام كاظم عليه السلام را درك كرده و حضرت رضا عليه السلام در حق او فرموده كه ابو حمزه در زمان خود مانند لقمان در زمان خود بوده و به روايتى سلمان زمان خود بوده است.
امام صادق عليه السلام به او فرمود: من راحتى مىيابم هرگاه تو را مىبينم. (إنّي لأستريح إذا رأيتك). دعاى معروف امام سجاد عليه السلام- كه در سحرهاى ماه رمضان خوانده مىشود- توسط او نقل شده است. وى در سال ١٥٠ ق. درگذشت.
[٣] كميل بن زياد نخعى يمانى، از خواص اصحاب امير المؤمنين عليه السلام و اعاظم ايشان است. چندى از سوى حضرت، حاكم «هيت» بوده و دعاى مشهور كميل بدو منسوب است. وى صاحب سرّ امير المؤمنين بوده و در سال ٨٣ ق. به دست حجّاج بن يوسف ثقفى در نود سالگى به شهادت رسيد و قبرش در ثويه- ما بين نجف و كوفه- مشهور است.
[٤] مصباح المتهجد، ص ٣٧٥، مفاتيح الجنان، دعاى سمات.