مبارزات سياسى گوشه‌اى از وظايف و مسئوليتهاى يك رهبر دينى است. كافى است شما به زندگى پيامبر بزرگ اسلام (ص) و نيز زندگى امام على- عليه السلام- نگاه كنيد كه هم يك رهبر مذهبى هستند و هم يك رهبر سياسى. و اين مسأله در فرهنگ شيعه از مسائل بسيار روشن است و هر مسلمان شيعى وظيفه يك رهبر مذهبى و دينى مى‌داند كه در سرنوشت سياسى و اجتماعى جامعه مستقيماً دخالت كند و هدايت و نقش تعيين‌كننده خود را انجام دهد. مفهوم مذهب و رهبر مذهبى در فرهنگ اسلامى بسيار تفاوت دارد از مفهوم آن در فرهنگ شما كه مذهب صرفاً يك رابطه شخصى و معنوى است بين انسان و خدا. و از اين رو مذهب اسلام از هنگام ظهورش متعرض نظامهاى حاكم در جامعه بوده و خود داراى سيستم و نظام خاص اجتماعى و اقتصادى و فرهنگى بوده است كه براى تمامى ابعاد و شئون زندگى فردى و اجتماعى قوانين خاصى وضع كرده است و جز آن را براى سعادت جامعه نمى‌پذيرد. مذهب اسلام همزمان با اينكه به انسان مى‌گويد كه خدا را عبادت كن و چگونه عبادت كن؛ به او مى‌گويد چگونه زندگى كن و روابط خود را با ساير انسانها بايد چگونه تنظيم كنى، و حتى جامعه اسلامى با ساير جوامع بايد چگونه روابطى را برقرار نمايد. هيچ حركت و عملى از فرد و يا جامعه نيست مگر اينكه مذهب اسلام براى آن حكمى مقرر داشته است. بنا بر اين طبيعى است كه مفهوم رهبر دينى و مذهبى بودن، رهبرى علماى مذهبى است در همه شئون جامعه، چون اسلام هدايت جامعه را در همه شئون و ابعاد آن به عهده گرفته است. و اما اينكه چرا امروز تمامى علماى مذهبى عليه رژيم شاه و دولتهاى او قيام كرده‌اند بسيار واضح است. امام على (ع) مى‌گويد: «خداوند از دانشمندان پيمان گرفته است كه بر سيرىِ ستمگر و گرسنگى مظلوم سكوت نكنند. [١]» و اين شاه ستمگر و دارو دسته اوست كه با همه فقر طاقت فرساى مردم ما، ميلياردها دلار ثروت كشور را به خود اختصاص داده است. و نيز: «اگر بدعتها در دين ظاهر شود، بر علماست كه دانش خود را آشكار كنند و نگذارند فريبها و نيرنگها و

[١] نهج البلاغه، خطبه ٣، معروف به شقشقيه.