راهنمایی‌ام کردند». مکحول می‌گوید: «سراسر زمین را در طلب علم گشتم، ولی با داناتر از او برخورد نکردم». احمد بن حنبل می‌گوید: «مرسلات سعید بن مسیب جملگی صحیح‌اند، ما صحیح‌تر از مرسلات او سراغ نداریم». شافعی می‌گوید:
«ارسال ابن مسیب نزد ما حسن است» [١].
ابن خلکان می‌گوید: «سعید بن مسیب بزرگ تابعان و از افراد طراز اول بود. او حدیث و فقه و زهد و عبادت و وارستگی را در خود جمع کرده و یکی از فقهای هفت گانه مدینه بود. وی به سال ١٥ به دنیا آمد و در سال ٩٥ در گذشت» [٢].
ابن سعد، کاتب واقدی از امام باقر علیه السّلام روایت می‌کند که فرمود: «از پدرم علی بن الحسین شنیدم فرمود: سعید بن مسیب داناترین مردم نسبت به شناخت آثار گذشتگان و در رأی خود فقیه‌ترین ایشان است». ابن سعد در «طبقات» زندگی‌نامه مفصلی برای او نقل کرده و در آن از احوال و سرگذشت شگفت‌انگیز او مطالب فراوانی آورده است. [٣] علاوه بر اینها روایاتی در مدح و ستایش او از علمای امامیه رسیده است.
نخستین برجستگی او این است که دست پرورده امیر مؤمنان علیه السّلام است؛ آن حضرت او را بنا به وصیت جدش «حزن» در دامن خویش پروراند. او در میان خاندان دانش و پیراستگی رشد کرد و بزرگ شد. همچنین از مخلص‌ترین اصحاب امام علی بن الحسین زین العابدین علیه السّلام گردید و یکی از اوتاد پنج گانه‌ای شد که- بنا به گزارش فضل بن شاذان- در راه دین استوار و ثابت قدم ماندند. فضل می‌گوید: «در روزگار علی بن الحسین در آغاز امامت وی و پیوستن به وی پنج نفر بیشتر نبودند:
سعید بن جبیر، سعید بن مسیب، محمد بن جبیر بن مطعم، یحیی بن ام طویل و ابو خالد کابلی». وی درباره امام سجاد علیه السّلام معتقد بود که دارای نفس زکیه‌ای است که نظیر نداشته و نخواهد داشت. نیز اعتقاد داشت که امام به سان داوود قدیس است که کوه‌ها همراه او صبح و شام تسبیح می‌گویند. [٤]

[١] ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج ٤، ص ٨٨- ٨٤. مراد از «حسن» مورد قبول بودن است.
[٢] وفیات الاعیان، ج ٢، ص ٣٧٥، شماره ٢٦٢.
[٣] الطبقات، ج ٥، ص ١٠٦- ٨٨.
[٤] اشاره به آیه ١٨ سوره ص.