قهرمان توحيد، شرح و تفسير آيات مربوط به حضرت ابراهيم( ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٦٨ - مناسك حج

ابراهيم عليه السلام به سمت شرق و غرب عالم رو كرد، و با اين عبارت مردم را به حج فرا خواند:

«ايُّهَا النَّاسُ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْحَجُّ الَى الْبَيْتِ الْعَتيقُ فَاجيبُوا رَبَّكُمْ‌

؛ اى مردم! حج خانه خداوند بر تمام (افراد مستطيع از) شما واجب شده است، خداوندتان را اجابت كرده و تكليف الهى را بجا آوريد».

خداوند متعال مطابق وعده‌اى كه داده بود، نه تنها صداى پيامبرش را به گوش همه جهانيان عصر ابراهيم عليه السلام رساند، بلكه صداى او را به گوش تمام انسان‌هاى موجود در شكم مادر و انسان‌هايى كه تا قيام قيامت خواهند آمد، رساند و در نتيجه كسانى كه در پاسخ نداى ابراهيم لبّيك گفتند، خداوند توفيق تشرّف حج را نصيبشان خواهد كرد. [١] آيا گسترده‌ترين و وسيع‌ترين رسانه‌هاى جهان قادرند اخبار خود را به جنين‌هاى درون رحم مادران و نسل‌هاى آينده‌اى كه هنوز نطفه آنها منعقد نشده برسانند؟ خداوند متعال در ادامه آيه مى‌فرمايد:

«يَأْتُوكَ رِجَالًا وَعَلَى‌ كُلِّ ضَامِرٍ يَأْتِينَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ»؛ تا پياده و سواره بر مركب‌هاى لاغر [/ چابك و ورزيده‌] از هر راه دورى به سوى تو بيايند».

سؤال: چرا فرموده است: «سوار بر مركب‌هاى لاغر»، آيا خصوصيّتى دارد؟

جواب: مفسّرين در پاسخ اين سؤال گفته‌اند: در زمان‌هاى گذشته، رفتن به مكّه به وسيله اسب و مانند آن، آنقدر مشكلات و ناملايمات داشت، كه وقتى به مقصد مى‌رسيدند اسب فربه و چاق، لاغر و نحيف مى‌شد.

در آيه بعد به فلسفه حج و آثار و فوايد آن اشاره شده است. مى‌فرمايد:

«لِيَشْهَدُوا مَنَافِعَ لَهُمْ»؛ تا شاهد منافع گوناگون خويش (در اين برنامه حيات‌بخش) باشند».

[١]. وسائل‌الشيعه، ج ٨، ص ٥، ح ٩