ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٣٢ - مقصود

بيان آيه ٥٥- ٥٦

قرائت‌

خفية: ابو بكر از عاصم بكسر خاء خوانده است و ديگران بضم خاء. هر دو قرائت مطابق لغت عرب است.

لغت‌

تضرع: اظهار خوارى خفية: پنهانى خوف و طمع: ترس و اميد

اعراب‌

(تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً): دو مصدرى كه جانشين حال شده‌اند. مثل‌(خَوْفاً وَ طَمَعاً) قريب: فراء گويد: اين كلمه را مذكر آورده، تا ميان «قريب» كه از قرابة است و «قريب» كه از قرب است فرق باشد: لكن وجه صحيح آن، اين است كه «رحمة» و «عفو» و «غفران» يك معنى دارند و بنا بر اين تانيث «رحمة» غير حقيقى است.

مقصود

پس از ذكر دلائل توحيد، دستور مى‌دهد كه از روى خشوع بدرگاهش نيايش كنند. مى‌فرمايد:

(ادْعُوا رَبَّكُمْ تَضَرُّعاً وَ خُفْيَةً): حسن گويد: يعنى پروردگارتان را از روى خشوع و در نهان بخوانيد. وى گويد: ميان دعاى آشكار و دعاى پنهان هفتاد درجه فاصله است. سپس گويد: اگر انسان قرآن را جمع كند و همسايه‌اش نفهمد و دانش سرشارى بيندوزد و مردم نفهمند و اگر انسان نمازهاى بسيارى بخواند و مردمى كه در خانه او