ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٦٦ - تفسير

كوبيده شده.( إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى‌ لِأُولِي الْأَلْبابِ‌) (همانا در اين است پندى براى صاحبان خرد) يعنى در خارج كردن اين كشت به صورت رنگهاى گوناگون به يك آب و نقل آن از حالى به حال ديگر پند و تذكرى است براى صاحبان خردهاى سالم كه اگر انديشه كنند مى‌فهمند كه براى اينها آفريدگارى بوده و او را مى‌شناسند و پى به واقعيت آغاز و انجام كار برده و به بعث و نشر يقين مى‌كنند.

(أَ فَمَنْ شَرَحَ اللَّهُ صَدْرَهُ لِلْإِسْلامِ‌) (آيا پس آن كه خداوند شرح داده سينه او را بر اسلام) يعنى آن كه خداوند سينه او را براى قبول اسلام و استقامت در آن گشاده و گسترده است مانند كسى است كه چنين نباشد؟.

شرح صدر به سه گونه مى‌تواند باشد:

١- با در دست داشتن دليلهاى قوى كه خداوند قرار داده است كه اين مخصوص علماء است.

٢- با دارا بودن الطافى كه هر آن، حالى بعد از حالى براى او تجديد شود، چنان كه خدا مى‌گويد:( (وَ الَّذِينَ اهْتَدَوْا زادَهُمْ هُدىً))، «آنان كه هدايت يافتند مى‌افزايدشان هدايتى- محمد ٦- ١٧».

٣- معنى سوم شرح صدر اين است كه دارنده آن داراى ادله مؤكد بوده و شبهات برايش حل شده باشد و گمانها و افكار را دور ريزد.

(فَهُوَ عَلى‌ نُورٍ) (پس اوست بر نورى) يعنى دلالت و هدايتى.

(مِنْ رَبِّهِ‌) (از پروردگارش)، خداوند ادله را به نور تشبيه كرده چون به واسطه آنها حق شناخته مى‌شود آن چنان كه به واسطه نور و روشنى مواضع در دنيا شناخته مى‌شود. و اين سخن «جبائى» است قتاده گفته مراد از (نور) قرآن است كه مؤمنان آن را گرفته و به سوى آن باز مى‌گردند.