شایسته پرستش ، خداوند است یا غیر خداوند ، مثلا انبیاء و اولیاء نیز شایسته پرستشند . در این جهت تردید نیست که غیر خدا شایسته پرستش‌ نیست . اختلاف در این است که آیا استشفاعات و توسلات عبادت است یا نه ؟ پس نزاع فی ما بین ، صغروی است نه کبروی . علمای اسلام با بیانات‌ مبسوط و مستدل نظریه وهابیان را رد کرده‌اند . توحید صفاتی همان است که مورد اختلاف معتزله و اشاعره است . اشاعره ، منکر توحید صفاتی می‌باشند و معتزله طرفدار . توحید افعالی نیز مورد اختلاف معتزله و اشاعره است ، با این تفاوت که در اینجا کار بر عکس‌ است ، یعنی اشاعره طرفدار توحید افعالی و معتزله منکر آن می‌باشند . اینکه معتزله خود را اهل التوحید می‌خوانند و توحید را یکی از اصول‌ پنجگانه خویش می‌شمارند ، مقصودشان توحید صفاتی است نه توحید ذاتی یا توحید در عبادت ( زیرا این دو قسم از توحید محل خلاف نیست ) و نه توحید افعالی ، زیرا اولا معتزله منکر توحید افعالی می‌باشند و ثانیا عقیده خویش‌ را در مورد توحید افعالی تحت عنوان " اصل عدل " که اصل دوم از اصول‌ پنجگانه آنها است بیان می‌کنند . اشاعره و معتزله در باب توحید صفاتی و توحید افعالی سخت در دو قطب‌ مخالف قرار گرفته‌اند . معتزله طرفدار توحید صفاتی و منکر توحید افعالی‌ می‌باشند و اشاعره بالعکس ، و هر کدام استدلالهایی در این زمینه آورده‌اند . ما در فصل مربوط ، عقیده خاص شیعه را درباره این دو قسم توحید بیان‌ خواهیم کرد .