ادوار فقه ( فارسي ) - شهابی، محمود - الصفحة ٣٨٤ - خاتمه دور صدور و تشريع سوره هاى مدنى قرآن مجيد و اختلاف علماء در عدد آنها - سوره هاى ١٧١ مكّى ١٨٧ و ١٧١ مدنى ١٨٧ و ١٧١ مختلف فيه ١٨٧ بنقل سيوطى - جهات فرق ميان سوره هاى مكّى و مدنى - عدد سوره ها و آيات و كلمات و حروف قرآن مجيد
طبقه بندى ديگران و اشكال آن براى رجال فقه و حديث ( كه در قرون اوليهء اسلام از هم امتيازى نمىداشته و فقيهان همان محدّثان بودهاند و بالعكس ) در كتب مربوط چند گونه طبقه بندى آورده شده كه چون ممكن است براى كسانى كه از آن طبقه بنديها اطلاع داشته باشند در اين مقام اين توهم پيش آيد كه در دورهء تفريع شايسته بود به آن طبقه بنديها توجه مىشد و تقسيم اين دوره ، طبق يكى از آن طبقه بنديها به عمل مىآمد ، از اين رو براى نمونه سه گونه از آن طبقه بنديها در اينجا ياد ، و جهت نقص آنها ، نسبت به موضوع بحث ما ، ايراد مىگردد تا اين توهم بر طرف گردد .
طبقه بندى اول ١ - ابن حجر عسقلانى ( متوفى در ٨٥٢ ) طبقات فقهاء و رواة را در كتاب « التقريب [١] » خود دوازده طبقه قرار داده است بدين قرار :
١ - طبقهء صحابه ، با اختلاف مراتب ايشان .
٢ - طبقهء تابعان سابق و مقدم ، مانند ابن مسيّب .
[١] - بيشتر اهل فن اين كتاب را بابن حجر عسقلانى نسبت دادهاند ليكن در برخى از كتب ( از جمله كتاب « روضات الجنات » كه طبقه بندى فوق از آنجا نقل شد ) كتاب « التقريب » بابن حجر مكى شافعى ( متوفى در ٩٧٣ هجرى قمرى ) نسبت داده شده است . عبارت روضات در ذيل ترجمهء كميل بن زياد نخعى اينست : « و فى تقريب ابن حجر الشافعي المكي » و شايد اين درست نباشد چه حتى خود صاحب روضات در ترجمهء ابن حجر عسقلانى كتاب التقريب را در عداد مؤلفات او نام برده است .