قراضه طبيعيات - ابن سينا - الصفحة ٤٥ - ٤- كتابهاى علمى و فنى بزبان فارسى

زين الاخبار تأليف ابو سعيد عبد الحىّ بن ضحّاك بن محمود گرديزى غزنوى كه در حدود سال ٤٤١ هجرى (در سلطنت عبد الرشيد بن مسعود ٤٤١- ٤٤٤ هجرى) ظاهرا در غزنه تأليف شده است. «در تاريخ و آثار و اعياد و عادات و رسوم و انساب و معارف ملل ماضيه» [١].

ترجمه رساله ابن سينا در ماهيت نفس‌ [٢].

كتاب روضة الانيس و منفعة النفيس معروف بكتاب الابنية عن حقائق‌


[١] - رش: علامه قزوينى، بيست مقاله ج ٢ ص ١٩٦- ٢٠١؛ جز آنچه سابقا از كتاب منظور بطبع رسيده و در مقاله مرحوم قزوينى مذكور است اخيرا قسمتى ديگر از آن در طهران بكوشش آقاى سعيد نفيسى در مجله پيام نو سال سوم و چهارم چاپ شده است.

[٢] - ترجمه فارسى اين رساله كه بنام‌هاى مختلف خوانده شده دو بار بچاپ رسيده است؛ يك بار بعنوان:- «رساله در روانشناسى تأليف فيلسوف بزرگ شيخ الرئيس بو على سينا با تصحيح و تحشيه و مقدمه بقلم آقاى محمود شهابى استاد دانشگاه تهران (تهران ١٣١٥ هجرى شمسى) ديگر بار بعنوان «رساله نفس تصنيف شيخ رئيس ابو على سينا» با مقدمه و حواشى و تصحيح آقاى دكتر موسى عميد استاد دانشگاه تهران (تهران ١٣٣١ هجرى شمسى) (سلسله انتشارات انجمن آثار ملى شماره ١٦).

نگارنده بعللى كه اينجا محل ذكر آن نيست عقيده ندارد كه اين ترجمه از شيخ رئيس ابو على سينا باشد لكن ترجمه‌ايست قديم و متعلق بقرن پنجم كه نوشته‌هاى علمى و فنى آن منظور نظر ماست. (نيز رش: آقاى دكتر مهدوى، فهرست نسخه‌هاى مصنفات ابن سينا ص ٢٤٦- ٢٤٧). رساله عشق شيخ رئيس نيز در قديم از عربى بفارسى ترجمه شده و بعنوان ذيل بطبع رسيده: «رساله عشق، تأليف شيخ الرئيس حجة الحق ابو على حسين بن سينا كه بفارسى در عصر مؤلف ترجمه شده است» بتصحيح سيد محمد مشكاة (تهران ١٣٢٠ هجرى شمسى) اين ترجمه نيز بعقيده راقم اين سطور متعلق بقرن ششم است نه بعصر مؤلف.