قراضه طبيعيات - ابن سينا - الصفحة ٢٠ - ٤- كتابهاى علمى و فنى بزبان فارسى

و داستانها [٣] و منظومه‌هاى مختلف‌ [٤] و انشاء مصنّفات گوناگون درباره تاريخ و مذاهب و فرهنگ و آداب و اخلاق و رسوم و آثار ايران باستان و ترجمه كتابهاى مهم پر حجم بفارسى درى خاصّه در دولت سامانى از اواخر قرن سوم هجرى ببعد [٥] موجبات و وسايل‌

شاهنامه در بيست مقاله قزوينى ج ٢ ص ٢٣- ٢٤؛ علامه تقى‌زاده، كاوه دوره جديد سال اول شماره ٧ ص ٥ و هزاره فردوسى ص ٥٦- ٦٣؛ علّامه قزوينى، بيست مقاله ج ٢ ص ١١- ١٢) و شاهنامه دقيقى (رش: علامه تقى‌زاده، كاوه دوره جديد سال اول شماره ٤- ٥ ص ١٥- ٢٤؛ استاد فروزانفر، سخن و سخنوران ج ١ ص ١٢- ١٩) و شاهنامه فردوسى.

[٣] - مانند داستان شادبهر و عين الحياة و داستان وامق و عذرا و داستان اورمزديار و مهريار و داستان خنك بت و سرخ بت (مربوط بدو بت بزرگ در باميان بلخ كه هم اكنون باقى است) و داستان دادمه و گرامى دخت ... كه همگى آنها را ابو ريحان بيرونى ظاهرا از فارسى بعربى گردانيد، رش: رسالة للبيرونى فى فهرست كتب محمد بن زكريا الرازى ص ٣٩ شماره‌هاى ٨٠ و ٨١ و ٨٢ و ٨٣ و ٨٤- اين داستانها غير از داستانهاى تاريخى ملى مانند داستانهاى كرشاسب و نريمان و سام و دستان و رستم و فرامرز و بهمن و غيره است كه بسيار متعدد و متنوع بوده و در سرزمين ايران رواج و مقبولى تام داشته است.

[٤] - مانند كليله و دمنه منظوم (مفقود) ابو عبد اللّه جعفر بن محمد رودكى سمرقندى (متوفى بسال ٣٢٩ هجرى) (رش: مقدمه قديم شاهنامه در بيست مقاله قزوينى ج ٢ ص ٢٢- ٢٣) و سند بادنامه (مفقود) رودكى (رش: علامه تقى‌زاده؛ كاوه دوره جديد سال اول شماره ٤- ٥ ص ٢٢ و هزاره فردوسى ص ٤٣ ح ٤؛ پاول هرن، فرهنگ اسدى، مقدمه المانى ص ١٨- ٢١) و آفرين نامه (مفقود) ابو شكور بلخى كه در ٣٣٦ بنظم درآمد (رش: عوفى، لباب الالباب ج ٢ ص ٢١) و يوسف و زليخاى (مفقود) ابو المؤيد بلخى.

[٥] - مانند ترجمه (مفقود) كليله و دمنه به نثر فارسى از خواجه ابو الفضل محمد بن عبيد اللّه بلعمى (متوفى بسال ٣٢٩ هجرى) بامر امير سعيد نصر بن احمد سامانى (٣٠١- ٣٣١) (رش: مقدمه قديم شاهنامه، موضع مذكور ص ٢٢) و ترجمه (مفقود) كتاب سندباد