حل المسائل الهداية في النحو - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٥٨ - در جملات زير اسمهاى تفضيل را استخراج كنيد

٢- فعلى كه اسم تفضيل از آن مشتق مى‌شود بايد داراى شرائط زير باشد:

١- ثلاثى مجرور باشد. ٢- دال بر رنگ نباشد. ٣- بر عيب دلالت نكند

مانند: زيد افضل الناس (زيد بدترين مردم است).

٣- اگر فعلى جامع شرائط نبود و مع ذلك خواستيم از آن اسم تفضيل بنا كنيم لازم است ابتداء از فعل ثلاثى مجردى كه بر مبالغه و شدّت يا كثرت دلالت داشته استفاده كرده و سپس مصدر فعل مورد نظر را به صورت منصوب كه نصبش بنابر تميز بودن است بعد از آن قرار دهيم مثلا اگر خواستيم از « استخرج، يستخرج» يا « اضطرب، يضطرب» كه ثلاثى مزيد بوده يا « حمر، يحمر» كه بر رنگ دلالت داشته و يا « عرج، يعرج» كه بر عيب دلالت مى‌كند اسم تفضيل بنا كنيم ابتداء به مناسبت هركدام از فعلى كه بر شدّت يا قوّت يا قباحت و يا كثرت دلالت دارد اسم تفضيل بنا نموده و پس از آن مصدر اين افعال را به حالت نصب بعد از آن قرار داده و مى‌گوئيم: زيد اشدّ استخراجا، هذا القرطاس اشدّ حمرة، هذا اقبح عرجا و عمرو اكثر اضطرابا من زيد.

٤- اسم تفضيل به سه نحو استعمال مى‌شود:

الف: آنكه اضافه به كلمه بعد مى‌شود مانند: زيد افضل القوم (زيد بدترين اين طائفه مى‌باشد).

ب: آنكه با الف و لام مى‌آيد مانند: زيد الافضل (زيد فاضل‌تر).

ج: آنكه با « من » جارّه استعمال مى‌شود نظير: زيد افضل من عمرو (زيد برتر است از عمرو)

٥- و امّا استخراج اسم تفضيل از عبارات مذكور:

الف: كلمه « ابتر » اسم تفضيل است.

ب: كلمه « خير » و « ارحم » اسم تفضيل مى‌باشند.

ج: كلمه « ادنى » اسم تفضيل است.

د: كلمه « الاعلون » اسم تفضيل است.