تعليم و تربيت در اسلام - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ١٢٦ - ١ - خانواده
خود، تحت تأثير آن قرار مىگيرد و بسادگى در او رفتار و عادات مختلفى ايجاد مىشود.
اگر درمحيطى ارزشهاى الهى و انسانى حاكم باشد افراد، در آن محيط صاحب فضايل و سجاياى اخلاقى خواهند شد و در صورتى كه آن محيط آلوده به رذايل اخلاقى و انحرافات رفتارى باشد، بطور طبيعى جز هرزگى و فساد چيزى به افراد آن جامعه منتقل نخواهد شد و سرانجام آن جامعه به نابودى كشيده مىشود، چنان كه خداوند مىفرمايد:
«إِذا أَرَدْنا أَنْ نُهْلِكَ قَرْيَةً أَمَرْنا مُتْرَفِيها فَفَسَقُوا فِيها فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْناها تَدْمِيراً»[١]
چون بخواهيم قريهاى را هلاك كنيم، خداوندان نعمتش را فرماييم تا در آنجا تبهكارى كنند، آن گاه عذاب بر آنها واجب شود و آن را درهم فروكوبيم.
ج- انواع محيط
با توجّه به تعريف محيط، تقسيمبنديهاى متعددى از جهات مختلف مىتوان براى محيط انجام داد كه هر كدام بيان كننده نگرش خاصى به محيط و عوامل آن مىباشد.
در اين درس تنها به توضيح سه نوع آن؛ يعنى خانواده، مدرسه و اجتماع مىپردازيم:
١- خانواده
پس از تولّد، محيط خانواده، مهمترين نقش را در تكوين و تحول شخصيت فرد ايفا مىكند؛ اگر محيط خانواده سالم و صالح باشد، در انسان اعتماد به نفس، مهر و محبّت، ايثار، استقلال و قدرت مسؤوليتپذيرى، سازگارى و تمامى خصوصيات و صفات شايسته يك انسان ايجاد مىشود و برعكس، در خانواده ناسالم، انسان رشد طبيعى خود را از دست داده دچار ناهنجاريهاى مختلف رفتارى مىگردد؛ زيرا وجود رذايل انسانى در خانواده و كشمكشهاى خانوادگى موجب سلب امنيت فرد شده، منجر به اختلال در رشد و تكامل طبيعىاش مىشود و او را به سوى رفتارهاى ناهنجار سوق مىدهد.
زمينه تأثيرپذيرى انسان از انواع محيط در سرشت او نهاده شده است. اين مطلب
[١] - اسراء( ١٧)، آيه ١٦.