تعليم و تربيت در اسلام
(١)
درس اول تعليم و تربيت(1)
١٥ ص
(٢)
تعريف تعليم
١٥ ص
(٣)
تعليم واقعى
١٥ ص
(٤)
آثار تعليم
١٦ ص
(٥)
تعريف تربيت
١٦ ص
(٦)
موضوع تعليم و تربيت
١٨ ص
(٧)
درس دوم تعليم و تربيت(2)
٢١ ص
(٨)
تفاوت تعليم با تربيت
٢١ ص
(٩)
رابطه تعليم با تربيت
٢٣ ص
(١٠)
تقدم تربيت بر تعليم
٢٥ ص
(١١)
درس سوم اهميت تعليم و تربيت(1)
٢٩ ص
(١٢)
ارزش علم از ديدگاه اسلام
٢٩ ص
(١٣)
ارزش علم از ديدگاه دانشمندان
٣١ ص
(١٤)
اهميت تعليم و تعلم در اسلام
٣٢ ص
(١٥)
درس چهارم اهميت تعليم و تربيت(2)
٣٥ ص
(١٦)
اهميت تربيت
٣٥ ص
(١٧)
اهميت تربيت از ديدگاه اسلام
٣٥ ص
(١٨)
اهميت تربيت از ديدگاه انديشمندان
٣٨ ص
(١٩)
درس پنجم و ششم اهداف تعليم و تربيت(1 و 2)
٤١ ص
(٢٠)
اهميت تعيين اهداف
٤١ ص
(٢١)
ضرورت شناخت اهداف
٤١ ص
(٢٢)
انواع هدف
٤٢ ص
(٢٣)
الف - هدف غايى
٤٢ ص
(٢٤)
ب - اهداف كلى و زمينهساز
٤٢ ص
(٢٥)
1 - شناخت خدا
٤٣ ص
(٢٦)
الف - نشاط و اطمينان قلب
٤٣ ص
(٢٧)
ب - ادراك لذايذ معنوى
٤٤ ص
(٢٨)
2 - شناخت انسان
٤٧ ص
(٢٩)
انسان از ديدگاه اسلام
٤٧ ص
(٣٠)
جهتگيرى تربيتى قرآن
٤٨ ص
(٣١)
3 - شناخت جامعه و تاريخ
٤٩ ص
(٣٢)
4 - شناخت طبيعت
٥١ ص
(٣٣)
اهداف تفصيلى و زمينه ساز
٥٣ ص
(٣٤)
درس هفتم اصول تعليم و تربيت(1)
٥٥ ص
(٣٥)
اصل هدفدارى جهان و انسان
٥٥ ص
(٣٦)
الف - هدفدارى جهان
٥٥ ص
(٣٧)
ب - هدفدارى حيات انسان
٥٦ ص
(٣٨)
1 - دليل نقلى
٥٧ ص
(٣٩)
2 - دليل عقلى
٥٧ ص
(٤٠)
ج - نتيجه بحث
٥٨ ص
(٤١)
اصل تركيب انسان از جسم و روح
٥٨ ص
(٤٢)
الف - ديدگاه قرآن پيرامون جسم و روح
٥٩ ص
(٤٣)
ب - ارتباط جسم و روح
٦٠ ص
(٤٤)
ج - تأثير متقابل
٦٠ ص
(٤٥)
درس هشتم اصول تعليم و تربيت(2)
٦٣ ص
(٤٦)
اصل قابليت انسان براى رشد و كمال
٦٣ ص
(٤٧)
چگونگى تكامل انسان
٦٥ ص
(٤٨)
1 - خودآگاهى؛
٦٥ ص
(٤٩)
2 - جهان آگاهى؛
٦٥ ص
(٥٠)
اصل ايمان و عمل صالح، ابزار رسيدن به كمال
٦٦ ص
(٥١)
الف - حيات طيب
٦٧ ص
(٥٢)
ب - خلافت روى زمين
٦٧ ص
(٥٣)
ج - فلاح و رستگارى
٦٨ ص
(٥٤)
درس نهم اصول تعليم و تربيت(3)
٧١ ص
(٥٥)
اصل آزادى، اختيار و مسؤول بودن انسان
٧١ ص
(٥٦)
مفهوم آزادى
٧١ ص
(٥٧)
اقسام آزادى
٧٢ ص
(٥٨)
الف - آزادى اجتماعى
٧٢ ص
(٥٩)
ب - آزادى معنوى
٧٢ ص
(٦٠)
دلايل آزادى انسان
٧٣ ص
(٦١)
اصل شرافت و كرامت انسان
٧٤ ص
(٦٢)
كرامت، محور تعليم و تربيت الهى
٧٦ ص
(٦٣)
درس دهم ويژگيهاى تعليم و تربيت اسلامى(1)
٧٩ ص
(٦٤)
جامعيت
٧٩ ص
(٦٥)
الف - توجه به بعد معنوى
٧٩ ص
(٦٦)
ب - توجه به بعد عقلانى و علمى
٨٠ ص
(٦٧)
ج - توجه به بعد عاطفى
٨٠ ص
(٦٨)
د - توجه به بعد اجتماعى
٨١ ص
(٦٩)
برخوردارى از راهحلهاى صحيح و عملى
٨١ ص
(٧٠)
ناظر دانستن خدا بر اعمال انسان
٨٢ ص
(٧١)
درس يازدهم ويژگيهاى تعليم و تربيت اسلامى(2)
٨٥ ص
(٧٢)
مسؤول دانستن انسان نسبت به اصلاح خود و ديگران
٨٥ ص
(٧٣)
الف - صالح بودن
٨٥ ص
(٧٤)
ب - مصلح بودن
٨٦ ص
(٧٥)
ترجيح حيات اخروى
٨٧ ص
(٧٦)
محدود ندانستن فراگيرى علم
٨٨ ص
(٧٧)
درس دوازدهم انواع تربيت(1)
٩١ ص
(٧٨)
تربيت بدنى
٩١ ص
(٧٩)
الف - تغذيه
٩٢ ص
(٨٠)
ب - بهداشت
٩٣ ص
(٨١)
ج - ورزش
٩٣ ص
(٨٢)
تربيت عقلى
٩٤ ص
(٨٣)
الف - عقل از ديدگاه اسلام
٩٤ ص
(٨٤)
ب - راههاى پرورش و شكوفايى عقل
٩٥ ص
(٨٥)
ج - آفت زدايى
٩٦ ص
(٨٦)
د - امور ضرورى در تربيت عقل
٩٧ ص
(٨٧)
1 - عقل بايد غربال كننده باشد
٩٧ ص
(٨٨)
2 - دورانديشى
٩٧ ص
(٨٩)
3 - پيروى نكردن از اكثريت
٩٨ ص
(٩٠)
4 - تأثير ناپذيرى از قضاوت ديگران
٩٨ ص
(٩١)
درس سيزدهم انواع تربيت(2)
١٠١ ص
(٩٢)
تربيت قلب
١٠١ ص
(٩٣)
اهميت تربيت قلب
١٠١ ص
(٩٤)
ديدگاه اسلام
١٠٢ ص
(٩٥)
الف - پيرايش آفتها
١٠٣ ص
(٩٦)
ب - پرورش اسباب تزكيه
١٠٥ ص
(٩٧)
لزوم هماهنگى بين انواع تربيت
١٠٦ ص
(٩٨)
درس چهاردهم تا هفدهم عوامل مؤثر در تربيت(1 و 2 و 3 و 4)
١١١ ص
(٩٩)
وراثت
١١١ ص
(١٠٠)
الف - وراثت چيست؟
١١١ ص
(١٠١)
ب - چگونگى انتقال
١١٢ ص
(١٠٢)
ج - ژنهاى بارز و مخفى
١١٣ ص
(١٠٣)
د - انواع وراثت
١١٣ ص
(١٠٤)
1 - وراثت جسمى
١١٣ ص
(١٠٥)
2 وراثت عقلى
١١٤ ص
(١٠٦)
3 - وراثت اخلاقى و اعتقادى
١١٤ ص
(١٠٧)
ه - وراثت از ديدگاه اسلام
١١٧ ص
(١٠٨)
و - هماهنگى عوامل وراثتى در پدر و مادر
١١٩ ص
(١٠٩)
ز - پيشگيرى از ناهنجاريهاى وراثتى
١٢٠ ص
(١١٠)
1 - بهداشت جسمى
١٢١ ص
(١١١)
2 - بهداشت عقلى
١٢١ ص
(١١٢)
3 - بهداشت عقيدتى و اخلاقى
١٢٢ ص
(١١٣)
محيط
١٢٥ ص
(١١٤)
الف - تعريف محيط
١٢٥ ص
(١١٥)
ب - اهميت محيط
١٢٥ ص
(١١٦)
ج - انواع محيط
١٢٦ ص
(١١٧)
1 - خانواده
١٢٦ ص
(١١٨)
محبت در خانواده
١٢٧ ص
(١١٩)
اعتدال در محبت
١٢٨ ص
(١٢٠)
مسؤوليت خانواده
١٢٩ ص
(١٢١)
مسؤوليتهاى پدر و مادر
١٢٩ ص
(١٢٢)
1 - ارج نهادن به فرزند
١٣٠ ص
(١٢٣)
2 - رعايت مساوات
١٣٠ ص
(١٢٤)
3 - گسترش دوستى
١٣١ ص
(١٢٥)
4 - نظارت دقيق
١٣١ ص
(١٢٦)
5 - دور نگهداشتن كودك از مسايل جنسى
١٣١ ص
(١٢٧)
6 - آشناسازى و ترغيب فرزندان نسبت به ارزشهاى رفتارى
١٣١ ص
(١٢٨)
7 - نهى از زشتيها
١٣٢ ص
(١٢٩)
8 - ايجاد عفت و پاكدامنى در فرزندان، به واسطه بيان و معرفى نمونههاى تاريخى و عمل خود
١٣٢ ص
(١٣٠)
2 - مدرسه
١٣٥ ص
(١٣١)
نقش مدرسه
١٣٦ ص
(١٣٢)
3 - اجتماع
١٣٨ ص
(١٣٣)
«منابع و مآخذ»
١٤٣ ص

تعليم و تربيت در اسلام - الهامى نيا، على اصغر - الصفحة ١١٣ - ١ - وراثت جسمى

مى‌نامند، ولى در زن هر دو به يك شكل است كه آن دو را «» ناميده‌اند. حال، اگر در عمل لقاح و انعقاد نطفه، كروموزوم مرد «» باشد، جنين پسر و اگر «» باشد، دختر خواهد شد.[١]

ج- ژنهاى بارز و مخفى‌

ژنها از نظر نيرو با يكديگر متفاوتند؛ برخى از آنها در انتقال و بروز صفات خاص خود كه حامل آنها هستند، توانمندند كه آنها را «ژن بارز» مى‌گويند، ولى برخى ديگر ضعيفند و نمى‌توانند صفات و خواص خود را آشكار سازند و «ژن مخفى» ناميده مى‌شوند.

صاحب نظران علم ژنتيك مى‌گويند: «فرزند تمام خصوصيات موروثى خود را مستقيماً از پدر و مادر خود نمى‌گيرد، بلكه ١٢ آنها را از والدين، ١٤ را از پدربزرگ و مادربزرگ، ١٨ را از اجداد دسته دوم و به همين نسبت از اجداد دورش فرامى‌گيرد. اين اصل يا قانون طبيعى به ما نشان مى‌دهد كه چرا يك بچه با والدين و برادران و خواهرانش تفاوتهاى ارثى دارد.»[٢]

پيامبر اسلام ٦ چهارده قرن قبل اين حقيقت را بيان فرموده است.[٣]

د- انواع وراثت‌

وراثت- با توجه به تعريفى كه از آن كرديم- به سه نوع تقسيم مى‌شود:

١- وراثت جسمى‌

صفاتى كه انسان ازنظر جسمى از پدر ومادر به‌ارث مى‌برد، به چند دسته تقسيم مى‌شود:

الف- صفات ظاهرى مربوط به شكل و قيافه: حجم، تركيب و وضع اعضاى بدن، رنگ پوست و صورت، رنگ مو و چشم، شكل و اندازه بينى، اندازه دهن، شكل لبها، دندانها، طول قامت، گروه خون و ... همه از صفاتى هستند كه از طريق پدر و مادر به فرزندان منتقل مى‌شود. به عنوان مثال اگر پدر و مادر هر دو بلند قد باشند، بچه‌ها استعداد بلندقدى و اگر آنها هر دو كوتاه قد باشند، استعداد كوتاه قدى دارند، و اگر يكى كوتاه و ديگرى قد بلند باشد، در فرزندان آنها بيشتر استعداد كوتاه بودن وجود دارد.


[١] - با استفاده از روان شناسى رشد، ص ٦٠؛ و اصول روان شناسى، ص ١٧٧- ١٧٨.

[٢] - روان شناسى رشد، ص ٦١- ٦٢.

[٣] - وسائل الشيعه، ج ١٥، ص ٢١٨.